8 آذر 1388

جنگ رسانه‏ای با دشمن، به زبان اسپانیایی

8 آذر 1388

مارال مهریاری

در نشستی خبری که روز چهارشنبه ۲۰ آبان برگزار شد، عزت الله ضرغامی، ‏رئیس صدا و سیمای جمهوری اسلامی ‏ایران، برآوردی از برنامه‏های پنج سال گذشته‏ این سازمان و راهبردهای آتی آن را ارائه کرد.

به گزارش خبرگزاری مهر، ضرغامی ‏که به تازگی حکم ریاست پنج سال دوم خود را از رهبر ‏ایران دریافت کرده است، می‏گوید در پنج سال اول با ۳۲ راهبرد مختلف حرکت کرده و به موفقیت‏های خوبی هم رسیده است.

اما آنچنان که از صحبت‏های رئیس سازمان صدا و سیما بر می‏آید، یکی از بزرگ‏ترین چالش‏های سال‏های گذشته‏ی ‏این سازمان، «تهدیدهایی» بوده که از طرف شبکه‏های ماهواره‏ای، شبکه‏های مجازی و سی‏دی‏ها برای رسانه‏ی دولتی‏ ایران به وجود آمده است. او می‏گوید که از اقدامات صدا و سیما برای مقابله با چنین تهدیدهایی، «افزایش قدرت بسیج کنندگی» است که با افزایش مخاطبان به دست آمده است.

آقای ضرغامی ‏اشاره نمی‏کند که ‏این تهدیدها دقیقا از چه نوعی بوده اند و‏ آیا منظور از تهدید، کم شدن یا از دست رفتن مخاطبان ‏این رسانه دولتی به نفع رسانه‏های خارجی است یا بحث فرهنگی در میان است و به اصطلاح همان «تهاجم فرهنگی» است که تهدیدآمیز است. گزینه‏ی دیگر و مهم‏تر که می‏تواند به عنوان تهدید تلقی شود، شاید بر می‏گردد به جریانات پس از انتخابات ریاست جمهوری خردادماه امسال و بازتاب اعتراضات مخالفان نتایج آن در رسانه‏های خارجی.

در مورد گزینه‏ی آخر،‏ این «تهدید» به جز از دست رفتن مخاطبان صدا و سیما و سلب اعتماد آنها از رادیو و تلویزیون رسمی ‏ایران، می‏تواند به زیر سوال رفتن مشروعیت دولت فعلی و حمایت صداوسیما از آن نیز برگردد. در طول ‏این چند ماه، عده ای از مردم ‏ایران به علت سیاست‏های جانبدارانه و انعکاس محدود اتفاقاتی که در جامعه‏ی ملتهب ‏ایران رخ داده است، دست به تحریم رادیو و تلویزیون ‏دولتی زدند. ‏این تحریم تنها به ندیدن و گوش ندادن کانال‏های وطنی محدود نشد بلکه مردم با نشان دادن حساسیت به کالاهایی که در صدا و سیما تبلیغ می‏شد، دم از تحریم ‏این کالاها زدند و به دنبال آن، برخی از کارخانه‏ها و شرکت‏ها بدون آن که رسماً حرفی بزنند از ارسال آگهی‏های خود به صدا و سیمای ‏ایران شانه خالی کردند.

طی یک‌سال گذشته، به جز مسئله انتخابات و تمام پیامد‏های آن، افتتاح تلویزیون بی‏بی‏سی فارسی نیز اتفاقی بود که بسیاری از مخاطبان ‏ایرانی علاقه‏مند به اخبار بی‏طرف و منصفانه را به سمت خود کشید. ‏این شبکه، در کنار «صدای امریکا»، منبع خبری بسیاری از مخاطبان ‏ایرانی است. علاوه بر این، کسانی که کمتر به دنبال کسب خبر بودند و ترجیح می‏دادند تا وقت آزاد خود را به دیدن فیلم و سریال بگذرانند، انتخاب‏های زیادی در بین شبکه‏های ماهواره‏ای و سی‏دی‏های فیلم و سریال خارجی داشتند. در‏این میان، شبکه‏هایی که فیلم‏ها و سریال‏های خارجی را با زیرنویس فارسی یا دوبله فارسی نمایش می‏دهند، مخاطب عام را بیشتر به سمت خود جذب می‏کنند و از اخباری که به گوش می‏رسد، تعداد ‏این شبکه‏ها نیز رو به افزایش است.

مجموعه‏های کامل بسیاری از سریال‏های خارجی – عمدتاً امریکایی - به راحتی قابل دسترسی هستند و در جمع‏های مختلف می‏شود به راحتی دید که تب چنین سریال‏هایی، فارغ از سطح کیفیت آنها، چگونه یک گروه از جامعه را فرامی‏گیرد و نام شخصیت‏ها و سرگذشت‏های آنها سر زبان‏ها می‏افتد.

اگر تمام موارد فوق را «تهدید» حساب کنیم، موثر بودن آنچه «افزایش قدرت بسیج کنندگی» و «افزایش مخاطبان صدا و سیما» خوانده می شود، چندان قابل قبول به نظر نمی رسد.

رئیس سازمان صدا و سیمای ‏ایران، در مورد برنامه پنج سال ‏آینده نیز توضیحاتی داده است. به گفته‏ی او،‏ این برنامه از ماه‏ها قبل آغاز و به معاونت‏ها ابلاغ شده است. به نظر می‏رسد که بر اساس مصوبه شورای عالی انقلاب فرهنگی، هدف اصلی ‏این برنامه، «مبارزه موثر در جنگ رسانه‏ای با دشمنان ملت» است.

آیا‏این مبارزه به معنای بالا رفتن سطح کیفی تولیدات صدا و سیما و اعمال بی‏طرفی و انصاف است یا تنها افزایش کمی ‏برنامه‏های تبلیغاتی و مناسبتی؟ مخاطبان ‏ایرانی به رسانه‏ی رسمی‏شان باز می‏گردند یا آن را کاملا به فراموشی می‏سپارند؟

آقای ضرغامی ‏با اشاره به تولید سریال‏های «فاخر» طی چند سال گذشته، از ادامه‏ی تولید چنین سریال‏ها و نیز برنامه‏های معارفی می‏گوید. همچنین، ‏ایجاد شبکه‏های مختص فیلم و سریال، کودک، ورزش و فیلم‏های مستند را جزو دیگر برنامه‏های ‏آینده‏ی ‏این رسانه اعلام می‏کند. اما در راستای مصوبه‏ای که «مبارزه رسانه‏ای با دشمنان ملت» را هدف قرار می‏دهد، گویا نگاه‏ها به معاونت برون‌مرزی ‏این سازمان معطوف شده است.

در حالی که صداوسیما در چند ماه اخیر مورد انتقادهای شدید داخلی قرار گرفته است، رئیس ‏این سازمان از نیاز تحولات بزرگ در معاونت برون‌مرزی صحبت می‏کند و از کمبود بودجه و اعتبار برای فراهم کردن تجهیزات و نیروی انسانی لازم برای تحقق ‏این امر می‏گوید. گویا برای سرپوش گذاشتن بر مسائل داخلی، باید برای خارج از مرزها نمایشی پر سروصدا ترتیب داد.

با توجه به این بحث، یکی از برنامه‏های صداوسیما به شرط فراهم شدن اعتبار، به راه انداختن شبکه‏ی خبری به زبان اسپانیایی است که ‏این سوال را پیش می‏آورد که انتخاب زبان اسپانیایی برای یک شبکه خبری ‏ایرانی چه اهدافی را دنبال می‏کند؟ ‏آیا «دشمنان ملت» به زبان اسپانیایی صحبت می‏کنند و اطلاع رسانی به ‏این زبان تاثیر خاصی در حفظ منافع ملی ‏ایران خواهد داشت؟

بودجه‏ای که برای تشکیل چنین شبکه‏ای لازم است، معادل ۴۰ میلیارد تومان برآورد شده، اما با توجه به کمبود بودجه و اعتبار‏ این سازمان،‏ آینده‏ی هیچ‌کدام از طرح‏های پنج سال ‏آینده‏ی صداوسیما مشخص نیست و دور دوم ریاست آقای ضرغامی‏ به نظر با مشکلات چند جانبه‏ای همراه است.

ضرغامی ‏می‏گوید که برای تمام مصوبات قانونی، نیروی انسانی و همچنین تبدیل شبکه‏های آنالوگ به دیجیتال، در کل ۱۶۰۰ میلیارد تومان نیاز است که در حال حاضر کمتر از نصف ‏این مبلغ را در اختیار دارند. از آنجایی که نیمی ‏از مبلغ موجود نیز در سال گذشته از طریق درآمد آگهی به دست آمده، احتمالا تامین بودجه‏های صداوسیما از ‏این پس سخت‌تر هم خواهد شد.

البته به گفته‌ی رئیس‏ این سازمان، اعتباری ۱۵۰ میلیون دلاری برای تامین تجهیزات به صداوسیما اختصاص داده شده که سازمان را از بحران نجات داده و آنچه او «نگرانی‏ها در مقابل تهدیدهای سیاسی و فنی» می‏خواند را کاهش داده است. در کنار ‏این اعتبار، رئیس جمهور هم قول‏هایی برای تامین ۲۰۰ میلیارد تومان داده است اما همچنان مشکلات مالی سازمان بسیار است.

در نهایت، عزت‌الله ضرغامی علاوه بر چالش‏های مختلف مالی و اجتماعی، از طرف رهبر ایران هم مورد انتقاد قرار گرفته است و در حکم پنج ساله‏ی او قید شده که «از تجربه‏های موفق و غیرموفق دوره نخست مدیریت خود بر رسانه ملی، برای ایجاد تحول در آن در یک سال آینده استفاده کنید.»

بسیاری این تذکر را به نوعی اولتیماتوم یک‌ساله می‌دانند و احتمال برکناری ضرغامی را در صورت برآورده نکردن انتظارات رهبر ایران، دور از ذهن نمی‌دانند.

  • Version imprimable de cet article Version imprimable
  • envoyer l'article par mail envoyer par mail
  • نوآوری‌های خبر‌نگاران در فضای خشونت‌بار مکزیک

    2 آذر 1394

    خبرنگاران ایران- گزارش‌گران محلی مانند اسپینوزا با بزرگ‌ترین خطرات مواجه‌اند. مشکلات اسپینوزا زمانی شروع شد که در سال ۲۰۱۲ یک مقام رسمی دولت به او گفت یا دست از پوشش اعتراضات دانشجویی بردارد یا «به سرنوشت رِجینا دچار می‌شود». که اشاره‌ی او به رجینا مارتینِز گزارش‌گر پروسسو بود که همان سال در خانه‌اش در خَلَپه خفه‌اش کرده بودند. مقامات رسمی مرگ او را به دزدان نسبت دادند اما اسپینوزا و سایر روزنامه‌نگاران معتقد بودند که دلیل قتل او گزارش‌ جرائم است. در ماه مه اسپینوزا تابلویی در بازار اصلی خَلَپه روبه‌روی ادارات دولتی نصب کرد که روی آن نوشته بود «بازار رِجینا مارتینز». هدف از این کار ادای احترام به مارتینز و اعتراض به روند تحقیقات بود.

  • روزنامه‌نگاری روباتی: آینده به سرعت از راه می‌رسد

    3 آبان 1394

    خبرنگاران ایران-روبات ها می توانند از طریق بانک عظیمی از متن های قابل مقایسه‌ که برای تولیدشان هزینه زیادی پرداخت شده است، زبان آموزی کنند. آن ها از راه مقایسه ی گزارش هایی که در طول دهه ها توسط اتحادیه ی اروپا و سازمان ملل تهیه شده‌اند و با صرف هزینه های گزاف توسط انسان به زبان های مختلف ترجمه شده اند، ترجمه به زبان های مختلف را انجام می دهند. وقتی از آنان ترجمه ای درخواست می شود، این ترجمه های از قبل انجام شده را برای یافتن الگوهای مشابه یا بخش‌هایی که بتوانند آنان را به هم وصل کنند، جست وجو می کنند.روبات ها درها را به روی کمپانی‌های جدید خبری خواهند گشود که وقتی نظم اوضاع به هم می‌ریزد، سر میرسند و قادرند فن آوری را آنگونه که مناسب است به کار گیرند.

  • بهشت امن ترکیه برای روزنامه‌نگاران خارجی جهنم می‌شود

    13 مهر 1394

    خبرنگاران ایران-برای سال‌ها ترکیه به‌عنوان بهشت امن روزنامه‌نگاران آزاد و محل و مرکزی باثبات و با فضایی امن برای روزنامه‌نگاران خارجی بود. آن‌ها می‌خواستند حوادث بعد از بهار عربی را پوشش دهند. اما از زمانی که روزنامه‌نگاران خارجی بحران‌های متعدد دولت ترکیه را پوشش خبری دادند و گزارش‌هایی درباره تظاهرات پارک گیزی استانبول در سال 2013 و واقعه نگران‌کننده معدنچیان در سال 2014، نوشتند، مورد تهدید مستقیم قرار گرفتند. مقامات ترکیه درحالی‌که خبرهای قابل‌قبول و قابل استنادی درباره درگیری‌های جنگجویان کرد با نیروهای داعش و دیگر گروه‌های درگیر در عراق و سوریه، وجود داشت، با دستور کتبی، از روزنامه‌نگاران خارجی خواستند که دراین‌باره سکوت کنند.