15 اسفند 1390

آداب مصاحبه مطبوعاتی

15 اسفند 1390

خبرنگاران ایران -کتاب آداب مصاحبه مطبوعاتی نوشته سالی آدامز و وینفورد هیکس که برگردان سید محمد فکور پور است به بررسی انواع مختف مصاحبه می پردازد، در این کتاب ازستون نظرات مردم و کنفرانس های مطبوعاتی گرفته تا مصاحبه به مثابه جوهره نوشتن یک شرح حال یا توصیف عمیق مورد بحث و بررسی قرار گرفته است .

در این کتاب همچنین تمام مراحل انجام مصاحبه شامل تحقیق، برنامه ریزی و آمادگی ،سازماندهی سوالات ،اهمیت فوق العاده زبان بدن ، نحوه دستیابی به نقل قول های خوب و ویرایش مصاحبه نیزمورد بحث قرار گرفته است .

اصول مصاحبه

در یکی از قسمتهای این کتاب به اصول مصاحبه توجه شده است . در این بخش بهترین خصوصیت یک مصاحبه کننده شخصی عنوان شده که بتواند با هر کسی کنار بیاید . همچنین دیگر ویژگیهای یک مصاحبه کننده موفق حس کنجکاوی ،شوخ طبعی ، مشاهده هوشیارانه ،پشتکار ،انعطاف پذیری و رفتار عادلانه اش عنوان شده است .

به نظر نویسندگان کتاب مصاحبه مهارتی است که به تدریج ارتقا می یابد. پیشرفت این مهارت به کودکی می ماند که ابتدا باید چهار دست و پا حرکت کند تا بعدا بتواند راه برود ، بدود و بازی کند . آنها تاکید کرده اند که اگر قصد دارید مصاحبه کردن را به خوبی فرا بگیرید ، باید آن را اصولی شروع کنید .

آنها در این کتاب خلاصه اصول مصاحبه را این طور عنوان کرده اند :

- سوالات واضح بپرسید

- به پاسخ ها خوب گوش دهید

- مصاحبه شونده را به ادامه صحبت تشویق کنید

همچنین برنامه ریزی ، تحقیق ، گوش دادن دقیق به سخنان مصاحبه شونده وهمدلی از دیگر مواردی است که مصاحبه کننده باید به آنها توجه کند.

خبرنگاران همیشه باید به یاد داشته باشند : ستاره مصاحبه، تنها شخص مصاحبه شونده است نه خبرنگار ، شکاک باشید ونه متخاصم همچنین خبرنگار باید به یاد داشته باشد که مگسها بیشتر جذب شیرینی می شوند تا تلخی .

ستون نظرات مردم

ستون نظرات مردم بخشی است که معمولا در بیشتر روزنامه های دنیا وجود دارد . این ستون شامل تصویر و گفتگوهای کوتاه با مردم کوچه و بازار در مورد مسائل جاری است .موفقیت این ستون بستگی به موضوع انتخاب شده دارد .

نویسندگان این کتاب جمع آوری اظهار نظرهای مردم با این روش را راه مناسبی برای تمرین اصول مصاحبه می دانند .در چنین مواردی اغلب مصاحبه شوندگان تمایل به صحبت و مصاحبه دارند و موفقیت خبرنگار در جمع آوری نظرات ، دریافت اطلاعات همه جانبه ، جوابهای دقیق و نقل قول های مناسب است .در این موارد اختیار با خبرنگار است که اگر خواست آن دسته از گفته های مردم که جذاب نیستند و یا مواردی که به نظر مناسب نمی رسد را حذف کند ، بدون اینکه به کل موضوع آسیبی وارد شود .به مرور هر خبرنگاری می فهمد که در هنگام مصاحبه باید سوالات کلی بپرسد ، به پاسخها گوش دهد و متناسب با پاسخهای داده شده ، سوالات بعدی خود را ادامه دهد .

مصاحبه تلفنی

مصاحبه تلفنی یکی از شیوه های رایج مصاحبه به ویژه برای نوشتن گزارش های خبری در روزنامه های ایران است و بسیاری از خبرنگاران از این شیوه برای گرفتن مصاحبه استفاده می کنند . نویسندگان این کتاب اما این شیوه را برای مطبوعات محلی مناسب می دانند که شامل تلفن به اداره پلیس ،اورژانس و آتش نشانی برای آگاهی از حوادث اجتماعی است .آنها این شیوه را برای پی گیری امور جدیتر چندان مناسب نمی بینند .

پوشش کنفرانس های خبری

در اغلب روزنامه های ایران گزارش از مصاحبه های مطبوعاتی به عنوان مطالب تولیدی خبرنگاران بر آورد می شود و زمانی پوشش این جلسات اهمیت و ارزش ویژه ای پیدا می کند که خبرنگار سوالهای اختصاصی خود را از مسوولان شرکت کننده در آن جلسه مطبوعاتی بپرسند و مطلبی مختص به رسانه خود را به محل کارشان ببرند اما به راستی شرکت در مصاحبه های مطبوعاتی ارزشمند است ؟

نویسندگان کتاب حاضر در این باره می نویسند :«امروزه به علت وجود روابط عمومی ها ،کنفرانسهای مطبوعاتی با افراد کمتر و تحت کنترل بیشتر برگزار می شوند .بنابراین بهتر است ازروابط عمومی ها اطلاعات مربوط به آن کنفرانس مطبوعاتی گرفته شود اینکه سخنران قصد دارد چند دقیقه صحبت کند و و آیا امکان پرسیدن سوالهای اختصاصی پس از کنفرانس وجود دارد ؟»

آنها همچنین به خبرنگاران توصیه می کنند: «که در کنفرانسهای مطبوعاتی هرگز از پرسیدن سوالهای ساده نهراسید . خبرنگاران دوست ندارند در جمع همکاران خود احمق جلوه کنند . بنابراین ممکن است از پرسیدن سوالهای به ظاهر ساده امتناع کنند .بنابراین ممکن است سوالهای به ظاهر ساده نپرسند اما به عقیده آنان سوال احمقانه بسیار بهتر از گزارش احمقانه ی است که چاپ وبه دست مردم می رسد .اگر اصطلاح یا عبارت خاصی را نمی دانید ، حتما از معنای آن مطلع شوید .همچنین بیشتر خبرنگاران از طرح سوال های ناب خود در جمع دیگر همکاران خود متنفرند ،زیرا بقیه نیزاز پاسخها سود میبرند و معمولا بعد از پایان جلسه خبرنگاران به صف می ایستند تا با سخنران گفت و گو کنند و هیچ یک ازآنها هم دوست ندارند گفتگو یشان را سایر همکاران بشنوند. در این موارد بهتر است صبر کنید تا اکثر خبرنگاران یا حداقل رقبای اصلی از صحنه دور شوند .»

همچنین آنها در این باره تاکید کرده اند:«هر گز پس از پایان کنفرانس از سخنران چشم برندارید زیرا ممکن است از دسترستان دور شود و به وعده های سخنران یا روابط عمومی در مورد وقت مصاحبه اختصاصی اعتماد نکنید زیرا در فضای کنفرانس مطبوعاتی رقابت شدید است .همچنین اگر سخنران در حال خروج از محل کنفرانس است و شما ناچارید بهترین سوالات خود را بپرسید از دو روش می توانید بهره ببرید . صبر کنید تا کنفرانس تقریبا به آخر برسد ، یعنی زمانی که اکثر پرسشگران خسته شده اند .سپس مقدمه سوال خود را آن قدر طولانی کنید تا سایر خبرنگاران نسبت به سوال شما بی توجه شده و مشغول بازخوانی نوشته های خود شوند .دومین روش مناسب افراد حرفه ای است که در جمع خبرنگاران تازه کار حضور دارند ، یعنی استفاده از عبارات و کلمات تخصصی در سوال . در این روش باید از اصطلاحاتی استفاده شود که سخنران آن را می فهمد ولی بیشتر خبرنگارن متوجه نمی شوند .»

در ادامه این کتاب همچنین به ترفندهای مصاحبه با سیاستمداران ، شخصیت های معروف ، مصاحبه های متفاوت و همچنین قوانین و اصول اخلاقی هنگام مصاحبه پرداخته شده است .

کتاب آداب مصاحبه مطبوعاتی نوشته سالی آدامز،وینفورد هیکس توسط دفتر مطالعات و توسعه رسانه ها به چاپ رسیده و کتاب مفیدی برای خبرنگاران همه حوزه ها محسوب می شود .

  • Version imprimable de cet article Version imprimable
  • envoyer l'article par mail envoyer par mail
  • برگ‌های مطایبه‌آمیز از تاریخچه ممیزی در روزنامه‌نگاری فارسی

    9 آذر 1394

    خبرنگاران ایران - سعید رازی دوست:اگرچه ممیزی یا سانسور امری است که اعمال آن با طنز، شوخی و مطایبه فاصلهء بسیاری دارد، بررسی خاطره‌های مطبوعاتی نشان می‌دهد در تاریخچه‌ی ممیزی در ایران، برگ‌هایی که خواندن‌شان امروز لبخند بر صورت می‌نشاند یا موجب خنده می‌شود، کم نیست؛ هرچند می‌توان در پس خنده‌های امروزین، بر رنجی که متحملان ممیزی کشیده‌اند گریست.سیدفرید قاسمی از نادر پژوهشگران تاریخ روزنامه‌نگاری ایرانی، در یکی از جلدهای مجموعهء «صدخاطره از صد رویداد» به نقل خاطره‌هایی می‌پردازد که گهگاه برای مخاطب امروزی خنده‌دار به‌نظر می‌رسد. قصهء تلخ سانسور و ترس، از دیرباز تا فرداها، هرگز از لبخند و تلخند خالی نبوده است و نخواهد بود.

  • خبرنگاران زن و تحصیلکرده ها به شبکه‌های اجتماعی علاقه بیشتری دارند

    20 مهر 1394

    این روزها استفاده از شبکه‌های اجتماعی هر روز در بین خبرنگاران رواج بیشتری پیدا می‌کند اما همه خبرنگاران نسبت به استفاده از این شبکه‌ها نظر مشابهی ندارند، برخی معتقدند استفاده از این شبکه‌ها فایده ای ندارد و اساساً نسبت به آن‌ها نظر مثبتی ندارند. برخی از آن‌ها معتقدند استفاده از این شبکه‌ها برای شهرت شان خوب است و این طور مردم بیشتر با مطالب و تولیدات آن‌ها آشنا می‌شوند.

  • نیوشا،عکاسِ خودآموخته‌ای که جهانی شد

    16 شهریور 1394

    خبرنگاران ایران-نیوشا توکلیان خود را خیلی احساساتی و عاطفی می‌داند: «اگر چیزی قلبم را به درد بیاورد به دنبالش می‌روم تا روایت و قصه آن را بیرون بکشم، حتی اگر الزاماً در اطراف خودم و در حیطه تجربیات زندگی‌ام نباشد.» سال گذشته هم خبرساز شد به خاطر جایزه‌ای که پس داد و از قبولش سرباز زد، جایزه پنجاه‌هزار یورویی بنیاد «فتوژورنالیسم کارمینیک». به خاطر اینکه فکر می‌کرد با پذیرفتن این جایزه اجازه خواهد داد در اثرش دخل و تصرف شود. او به خاطر استقلال حرفه‌ای‌اش از این جایزه گذشت.