18 آبان 1390

مطبوعات ايراني، نوشته ای درباره رسانه های مکتوب

18 آبان 1390

خبرنگاران ایرانی -«این مطلب را بارها شنیده ایم که در دوره ی پیش از مشروطیت فقط شکلی از روزنامه وجود داشت و روزنامه ها تنها بولتنهای حکومت بودند و آنچه که در مطبوعات قبل از مشروطیت به چاپ می رسید اخبار و احوال شاه ، دربار و مصیبت های طبیعی بود اما چنین سخنی درست نیست .»مطبوعات ایرانی، نوشته سید فرید قاسمی با این سخن آغاز می شود .

سید فرید قاسمی این نکته را که بارها و بارها هریک از ما شنیده ایم رد می کند و استدلال می کند که چرا چنین سخنی درست نیست و می نویسد :«زمانی که برگ برگ روزنامه های هفتاد سال اول روزنامه نگاری را بررسی می کینم خلاف این گفته ثابت می شود .تطبیق آنچه که در دوره محمد شاه منتشر شد با دوره های ناصری و مظفری نشان می دهد که روزنامه نگاری ایران در پله نخست نماند و گام به گام پیش رفت و با ویژگی های بومی قد کشید .»

او همچنین معتقد است که در چهل ونه سال حکومت ناصر الدین شاه شش تن صدر اعظم شدند اما فقط دو تن از آنها به مقوله روزنامه نگاری علافه نشان دادند .او بنیاد روزنامه نگاری فارسی را در عهد ناصری،امیر کبیر می داند کسی که با وقوف به روحیات شاه یعنی به شکلی که وی به این نهاد اطلاع رسانی و آموزشی حساس نشود کار را به سامان رساند .

او در این کتاب در بخشی که با نام تاریخک نامگذاری شده است هفتاد سال منتهی به مشروطه را یکی از دشوارترین دوران های روزنامه نگاری در ایران می داند و در این باره بحث می کند او با این سوال مطرح شاهان آن دوره که می پرسیدند روزنامه اساسا چیست ؟ این بخش از کتابش را پیش می برد و تاریخ روزنامه نگاری را از ابتدای شکل گیری آن مورد بحث و بررسی قرار می دهد .

فارسی نویسی مطبوعاتی در جهان

فارسی نویسی مطبوعاتی یکی دیگر از بخش های کتاب مطبوعات ایرانی است که اطلاعات مفیدی برای خواننده و روزنامه نگار ایرانی در بر دارد .او در این بخش می نویسد :«شش دهه پس از حیات فارسی نویسی مطبوعاتی در جهان، روزنامه نگاری چاپی در ایران متولد شد .»

او هندوستان را آغاز گر مطبوعات فارسی در جهان می داند :«فارسی زبانان این کشوردر یک سده و نیم نخست ،65 عنوان نشریه فارسی را در 10 شهر انتشار داده اند که کلکته با 28 عنوان در صدر است و بمبئی 12 ، دهلی 6 و حیدر آباد کن با 4 عنوان رتبه های بعدی را دارا هستند .

او در ادامه آمار دقیقی از سایر روزنامه ها و مجلات فارسی زبان دنیا ارایه می دهد .

آغاز گران مطبوعات ایران و پیشکسوتان

یکی دیگر از بخش های جذاب کتاب مطبوعات ایرانی مروری برزندگی آغاز گران مطبوعات در ایران است .در این بخش قاسمی میرزا محمد صالح شیراز ی کازرونی ،میرزا محمد جعفر ادیب شیرازی ،محمد حسن اعتماد السلطنه ،عزت ملک خانم ملقب به اشرف السلطنه را ازآغازگران می داند ودر این بخش شرح کوتاهی از زندگی هر یک از آغاز گران برای خواننده ارایه می دهد .وی اشرف السلطنه را نخستین زن خبرنگار ایران می نامد . تجلیل دیگر بخش این کتاب است که نویسنده در آن به زندگی تعدادی از استادان روزنامه نگاری و پیشکسوتان می پردازد .عبدالحسین اذرنگ ،یونس شکر خواه ،مهدی آذر یزدی و احمد بورقانی و .. از افرادی هستند که قاسمی در این کتاب به آنها ، آثار و اثرات شان اشاره می کند .

«تاريخچه چاپ سالنما»، «خصوصي‌سازي فيپا»، «رسانه‌سازان مشروطه‌ساز»، «ريشه‌هاي تاسيس روابط عمومي»، «سرآمدان شكلي مجله در نيم سده»، «شركت سهامي مطبوعات اسلامي»، «فرهنگ وسياست»، «فهرست ناشران كتابفروش»، «قصه پرغصه»، «مجلس وچاپ مطبوعات»، «مطبوعات قرآني»، «موزه مطبوعات»، «نقدنويسي»، «فهرست‌نگاري مطبوعات» عناوين ساير مطالب اين كتاب هستند.

قاسمي همچنین در بخش «نظر» مطبوعات ايراني، ديدگاه‌هاي خود را درباره نشرياتي چون «اباختر»، «اعتماد ملي»، «جام جم»، «دوچرخه»، «ماهنامه صنعت چاپ»، «ماهنامه فيلم»، «گفتار سبز» و «گيله‌وا» نگاشته و در بخش بعد ده گفت‌وگو از خود را با نشريات كشور در معرض دید خواننده می گذارد .

«مطبوعات ايراني» تازه‌ترين كتاب سيد فريد قاسمي در برگيرنده گزيده‌ای از مقالات و يادداشت‌هاي محقق تاریخ مطبوعات ایران ، سید فرید قاسمی است كه از فروردين 1380 تا بهار 1389 در نشريات و رسانه‌هاي مختلف چاپ شده است. این کتاب برای نخستین بار در سال 1389 توسط نشر علمی چاپ شده است .

  • Version imprimable de cet article Version imprimable
  • envoyer l'article par mail envoyer par mail
  • برگ‌های مطایبه‌آمیز از تاریخچه ممیزی در روزنامه‌نگاری فارسی

    9 آذر 1394

    خبرنگاران ایران - سعید رازی دوست:اگرچه ممیزی یا سانسور امری است که اعمال آن با طنز، شوخی و مطایبه فاصلهء بسیاری دارد، بررسی خاطره‌های مطبوعاتی نشان می‌دهد در تاریخچه‌ی ممیزی در ایران، برگ‌هایی که خواندن‌شان امروز لبخند بر صورت می‌نشاند یا موجب خنده می‌شود، کم نیست؛ هرچند می‌توان در پس خنده‌های امروزین، بر رنجی که متحملان ممیزی کشیده‌اند گریست.سیدفرید قاسمی از نادر پژوهشگران تاریخ روزنامه‌نگاری ایرانی، در یکی از جلدهای مجموعهء «صدخاطره از صد رویداد» به نقل خاطره‌هایی می‌پردازد که گهگاه برای مخاطب امروزی خنده‌دار به‌نظر می‌رسد. قصهء تلخ سانسور و ترس، از دیرباز تا فرداها، هرگز از لبخند و تلخند خالی نبوده است و نخواهد بود.

  • خبرنگاران زن و تحصیلکرده ها به شبکه‌های اجتماعی علاقه بیشتری دارند

    20 مهر 1394

    این روزها استفاده از شبکه‌های اجتماعی هر روز در بین خبرنگاران رواج بیشتری پیدا می‌کند اما همه خبرنگاران نسبت به استفاده از این شبکه‌ها نظر مشابهی ندارند، برخی معتقدند استفاده از این شبکه‌ها فایده ای ندارد و اساساً نسبت به آن‌ها نظر مثبتی ندارند. برخی از آن‌ها معتقدند استفاده از این شبکه‌ها برای شهرت شان خوب است و این طور مردم بیشتر با مطالب و تولیدات آن‌ها آشنا می‌شوند.

  • نیوشا،عکاسِ خودآموخته‌ای که جهانی شد

    16 شهریور 1394

    خبرنگاران ایران-نیوشا توکلیان خود را خیلی احساساتی و عاطفی می‌داند: «اگر چیزی قلبم را به درد بیاورد به دنبالش می‌روم تا روایت و قصه آن را بیرون بکشم، حتی اگر الزاماً در اطراف خودم و در حیطه تجربیات زندگی‌ام نباشد.» سال گذشته هم خبرساز شد به خاطر جایزه‌ای که پس داد و از قبولش سرباز زد، جایزه پنجاه‌هزار یورویی بنیاد «فتوژورنالیسم کارمینیک». به خاطر اینکه فکر می‌کرد با پذیرفتن این جایزه اجازه خواهد داد در اثرش دخل و تصرف شود. او به خاطر استقلال حرفه‌ای‌اش از این جایزه گذشت.