8 شهریور 1394

مارلین سندرز؛ چهره‌ای قدرتمند در روزنامه‌نگاری تلویزیونی

8 شهریور 1394

نویسنده گزارش: کاترین روسمان

ترجمه از خبرنگاران ایران- مهرک رحیمیان

مارلین سندرز، یکی از زنان پیشگام در روزنامه‌نگاری تلویزیونی و گویندگی خبر بود. او نخستین زنی بود که برای پوشش تلویزیونی اخبار جنگ ویتنام به این کشور رفت و نخستین زنی که توانست گوینده بخش خبر شبانه تلویزیون در یک شبکه اصلی آمریکایی شود. او از نخستین زنانی شناخته می‌شود که توانست سدهایی که در روزنامه‌نگاری تلویزیونی برای زنان وجود داشت، بشکند. او تابستان امسال در سن ۸۴ سالگی براثر ابتلا به سرطان درگذشت.

«هیچ‌وقت بابت کار کردن‌ات عذرخواهی نکن» این جوابی بود که «مارلین سندرز»، از خبرنگاران پیشگام تلویزیونی به سوال «سینتیا مک‌فادن» خبرنگار تحقیقی شبکه ان‌بی‌سی داد که از او درباره اینکه چطور توانسته بین شغل و خانواده‌اش تعادل برقرار کند، پرسیده بود. آنها همدیگر را در مهمانی پسر خانم سندرز دیده بودند؛ «جفری توبین»، نویسنده نیویورکر و تحلیلگر شبکه سی‌ان‌ان.

خانم ساندرز ادامه داده بود: «تو عاشق کاری هستی که انجامش می‌دهی و این هدیه‌ای فوق‌العاده است به فرزندت.»

آقای توبین به خانم مک‌فادن گفته بود در سال‌های کودکی‌اش دوست داشته که مادرش در بیرون از خانه کار می‌کند، چیزی که در آن دوران معمول نبود. او در مصاحبه‌ای دیگری هم این موضوع را تکرار کرد: «شغل مادرم به‌نظرم هیجان‌انگیز می‌آمد و عاشق این بودم که او را در تلویزیون ببینم. البته اگر او همیشه در خانه می‌ماند، یک دعوایی با هم می‌داشتیم.»

در مطلبی که آقای سندرز به مناسبت قرارگرفتن نام مادرش در فهرست روزنامه‌نگاران برجسته دانشگاه نیویورک در نیویورکر نوشته بود، او با غرور اینکه چطور مادرش برای گزارش جنگ به ویتنام رفته بود، نوشته بود یا از وقتی که ترور جان اف‌کندی را گزارش می‌کرد که اتفاقا خود آقای سندرز هم سرخک گرفته بود. پدرش «جروم توبین»، یک تهیه‌کننده تلویزیونی بود که در سال ۱۹۸۴ درگذشت، یک شوهر حمایتگر که هروقت خانم ساندرز در دسترس نبود، خودش جفری را پیش دکتر می‌برد. اما دنیای پخش تلویزیونی در آن سال‌ها، اینقدرها هم از زمانه‌اش جلوتر نبود.

«ریچارد والد» 85 ساله، استاد روزنامه‌نگاری دانشگاه کلمبیا و یکی از مدیران سابق شبکه ان‌بی‌سی، شبکه‌ای را که خانم ساندرز در آن سال‌ها در آن مشغول بود، شبکه‌ای پر از پیرپسرها توصیف می‌کند. شبکه‌ای که خانم ساندرز، بعد از آنکه از بازیگرشدن ناکام ماند، بی‌سروصدا واردش شد. در اواسط دهه ۱۹۵۰، او با یک تهیه‌کننده محلی تئاتر به نام «مایک والاس» آشنا شد و به عنوان دستیار تهیه‌کننده برای بعضی از برنامه‌های خبری والاس کارش را شروع کرد و این آغاز حرفه روزنامه‌نگاری خانم ساندرز بود.

پس از آن و در سال ۱۹۶۴ شبکه خبری ای‌بی‌سی او را استخدام کرد؛ شبکه‌ای که او بعدتر و برای یک دهه مهم‌ترین رویدادهای خبری‌اش را پوشش می‌داد. در آن زمان تلویزیون همچنان از قراردادهای رادیو تبعیت می‌کرد، چیزی که والد این‌طور توصیفش می‌کند: «این‌طور دیکته شده بود که صدای زن جذابیت لازم را برای کار خبر ندارد و بیشتر افرادی که در رادیو و تلویزیون کار می‌کردند، این را به عنوان یک قانون پذیرفته بودند. باوجود اینکه بیشتر آنهایی که این قانون را ساخته بودند، خودشان هم مادر داشتند.» با این حال، خانم ساندرز جذاب و خوش‌لباس گاهی برنامه‌های خبری نرمی مثل برنامه پنج‌دقیقه‌ای «خبر به‌سبک زنانه» را هم اجرا می‌کرد.

«سَم دونالدسون» مجری و خبرنگار سابق ای‌بی‌سی می‌گوید: «در آن زمان تلویزیون یک دنیای مردانه بود و مارلین فقط برای آنکه بتواند در این حرفه باقی بماند، باید ۱۱۰ درصد سخت‌تر از مردان همکارش کار می‌کرد.» آن‌طور که آقای دونالدسون می‌گوید: «به‌قول معروف او یکی از پسرها بود.»

«زمانه عوض شده بود، اما آنها نه. اینکه شما در منطقه جنگی یا در جایی خیلی دورتر از خانه باشید و یک بچه خیلی کوچک در خانه داشته‌باشید، خیلی خیلی سخت است.» این را «کریستین امان‌پور» خبرنگار ارشد بین المللی سی‌ان‌ان می‌گوید و ادامه می‌دهد: «تنها چیزی که برای شمای خبرنگار مهم است، این است که برای بچه‌تان هم که شده زنده بمانید. اما شما همیشه مجبورید برای اتفاقات تازه آماده باشید، کارتان را به‌ بهترین نحو انجام دهید و اخبار مهم را اول از همه داشته باشید. این به طرز غمگینامه‌ای سخت است.»

آقای توبین می‌گوید: «مادر من تمام این‌ها را وقتی انجام داد که هیچ‌کتاب راهنمایی در این زمینه وجود نداشت، او همیشه اهل بداهه‌کاری بود. کلید موفقیت او در روزنامه‌نگاری و خانواده این بود که او حرص نمی‌خورد، رنج نمی‌کشید و به خودش احساس گناه نمی‌داد. این زندگی او بود.»

زنان گوینده با استاندارهای متفاوتی ارزیابی می‌شدند. باوجود آنکه خانم ساندرز، برای یک دهه یکی از گویندگان خبری موفق ای‌بی‌سی بود، اما شبکه زمان کمتر و کمتری به او اختصاص می‌داد، به‌همین دلیل او پس از سمت گویندگی خبر، سردبیر اجرایی شبکه شد. اما دوری او از کار گویندگی تا سال ۱۹۷۸ ادامه داشت، اما با رفتن به شبکه سی‌بی‌اس دوباره به کار گزارشگری برگشت؛ جایی که برای حدود یک دهه در آنجا مشغول کار بود.

آقای توبین می‌گوید: «پیرمردانی که شبکه‌های خبری را مدیریت می‌کردند، معتقد بودند که مردم زنان میانسال را در تلویزیون نگاه نمی‌کنند. به‌همین‌دلیل مادرم در اوایل دهه ۵۰ زندگی‌اش؛ یعنی در دوره‌های که اتفاقا در دوره اوج کاریش بود، از جلوی صحنه تلویزیون کنار گذاشته شد.»

فضا برای زنانی که در پخش الکترونیک کار می‌کردند تا اوایل دهه ۷۰ به‌همین شکل بود و بعد از آن کم‌کم، شروع به تغییر کرد.«لزلی استال» گوینده برنامه «۶۰ دقیقه» و یکی از گویندگان کهنه‌کار شبکه خبر سی‌بی‌اس می‌گوید: «مارلین یک نسل جلوتر از نسل من حرکت می‌کرد. در اوایل دهه ۱۹۷۰ من و «کانی چانگ» در شعبه واشنگتن و «سیلویا چِیس» در نیویورک استخدام شدیم. همه ما بخشی از این حرکت جمعی تازه بودیم که می‌خواست زنان را فارغ از جنسیت و سن‌شان مورد قضاوت قرار بگیرند. زنان شاغل مطبوعات چاپی و مهم‌تر از همه نیوزویک برای به بار نشستن این حرکت جمعی واقعا جنگیده بودند. همین شد که زنان نسل ما در تلویزیون جدی گرفته شد و ماموریت‌های حساسی هم به همه ما داده شد. اما مارلین زنی روی آنتن بود و خیلی قبل از آنکه این حرکت مثبت جمعی به نتیجه برسد، کارش را شروع کرده بود. مارلین یک خبرنگار جدی بود و در این کار یک پیشگام محسوب می‌شد. اما او هیچ حامی‌ای نداشت. او یک نسل قبل‌تر از ما بود و حتی از حمایت این حرکت جمعی را هم نداشت و برای تمام این نداشته‌ها رنج کشید.»

او درباره این قانون نانوشته که زنان میانسال را برای کار گویندگی خبر نامناسب می‌دانست، اضافه می‌کند: «یک ذهنیتی در آن زمان وجود داشت که زنان بعد از ۴۰ سالگی دیگر جایگاهی روی آنتن ندارند و زنان میانسال به چشم مخاطبان ناخوشایند جلوه می‌کنند. یادم هست همیشه به این موضوع فکر می‌کردم تا حالا که زنی در چنین موقعیتی نبوده، پس آنها از کجا می‌دانند مخاطبان چنین عکس‌العملی خواهند داشت؟.»

برای حدود ۲۰ سال، یعنی دقیقا تا چند ماه قبل از مرگش، خانم ساندرز در زمینه خبرنگاری پیشرفته تلویزیونی در دانشگاه نیویورک درس می‌داد. با دانشجویان روی گزارش‌های خبری کار می‌کرد و دانشجویانش را تشویق می‌کرد که در جریان رویدادهای خبری جهان قرار بگیرند. او حتی امتحان‌هایی را از دانشجویانش می‌گرفت تا میزان اطلاع آنها را رویدادهای خبری روز دنیا، بسنجد. او آنها را مجبور می‌کرد که نسبت به این رویدادها همدلانه اما حرفه‌ای برخورد کنند.

«ماریکا راک» کارگردان خبری و مستند در موسسه روزنامه‌نگاری کارتر نیویورک که همراه با مارلین ساندرز کتاب «در انتظار زمان پخش: زنان تلویزیون‌های خبری» را نوشته است، می‌گوید: «وقتی دانشجویان با پیراهن یقه‌باز جلوی دوربین می‌آمدند، او چشمانش را گرد می‌کرد. معمولا مدتی طول می‌کشید که دانشجویان با او گرم بگیرند، اما همیشه هم در نهایت با او نزدیک می‌شدند. مارلین بسیار رک و راست بود. او حرفش را نمی‌خورد. او خبر را نفس می‌کشید و دوست داشت این نفس عمیق را هم به دانشجویانش یاد بدهد.»

اینها ویژگی‌هایی بود که او را به جلو سوق می‌داد، خیلی قبل‌تر از آنکه عبارت «برو جلو» تبدیل به یک عبارت کلیدی برای زنان روزنامه‌نگار شود. خانم مک‌فادان که هرگز توصیه خانم ساندرز را در آن مهمانی فراموش نمی‌کند، درباره او می‌گوید: «او بسیار قوی بود. نه آسان و در دسترس، بلکه یک فرد خود ساخته و محکم.»

منبع:

روزنامه نیویورک تایمز

  • Version imprimable de cet article Version imprimable
  • envoyer l'article par mail envoyer par mail
  • آفتهای روزنامه نگاری محلی و زن بودن

    5 آبان 1394

    خبرنگاران ایران -دلم می‌خواست بگویم باید از زن یا مرد بودن عبور کرد، ولی واقعیت جامعه ما چیز دیگری است و هنوز زن یا مرد بودن مهم است. گاهی فقط به خاطر زن بودن نادیده گرفته می‌شوی. در عرصه خبری هم همین‌گونه است گاهی به خاطر پوشش که مسئله‌ای کاملاً شخصی و خصوصی است، بین خبرنگاران تبعیض قائل می‌شوند؛ اما خب در عرصه رسانه همه مشکل‌دارند و نمی‌توان این نکته را هم نادیده گرفت. مشکلات اصلی برای همه یکسان است، نبود تشکیلات قوی صنفی برای مواقعی که با مشکل مواجه می‌شویم، معضل همیشگی نبود بیمه. اغلب صاحبان رسانه‌ها میل زیادی به بیمه کردن خبرنگارانشان ندارند، دستمزدهای کم در مقابل کار سخت خبر... ازجمله مشکلاتی است که همه ما با آن مواجه هستیم و زن و مرد هم نمی‌شناسد. گاهی بخاطر نوع پوشش و نداشتن چادر که موضوعی کاملا شخصی است. نسبت به من تبعیض قائل شده اند.مثلا در نشست خبری رییس جمهور که در دی ماه 93 به بوشهر آمده بودند، جای مرا با خانمی که چادر پوشیده بود عوض کردند . هرچند تیم حفاظت از من عذر خواهی کردند اما این نوع رفتار ها دردی عمیق به جای می گذارد.

  • ما می‌گفتیم «بزرگ دبیر»شما می‌گویید؛ «سردبیر»

    21 مهر 1394

    خبرنگاران ایران -نکته جالبی که در این کتاب دیدم واژه "بزرگ دبیر "بود. آیا می‌دانید این اصطلاح قدیم ندیم‌ها در برخی نشریات به‌جای عنوان سردبیر به‌کاربرده می‌شد.برگشتی‌ها هم هست، همان نشریاتی که به فروش نرسیده و بازگشت داده‌شده‌اند. صفحه بستن هم که کلی در روزنامه‌ها واژه متداولی هست در این لغت‌نامه دیده می‌شود: «آماده‌سازی صفحه به لحاظ فنی.»

    چه تصوری از وا‍ژه پاچلاقی دارید؟ اگر روزنامه‌نگارید فکر نمی‌کنم تصویرتان از این لغت چندان درست باشد اما اگر صفحه آرائید بیشتر به این لغت آشنایی دارید: «نامتقارن شدن یک ستون در صفحه یا خارج شدن فرم صفحه به دلیل وجود عکس و آگهی پاچلاقی نامیده می‌شود.» پوشش خبری که حسابی معروف است و برای اعزام یک خبرنگار برای منتشر کردن محتوای یک رویداد به کار می‌رود. پیش خبر و پی گیری خبر هم که خیلی معنایش معلوم است در این کتاب ذکرشده است.اگر واژه" تومنی نگار" را نشنیده‌اید هم بدانید که این لغت هم درگذشته‌ها در روزنامه‌نگاری رایج بوده و معنایش این بوده که خبرنگاری که فقط در ازای دریافت پول کار می‌کند. خبرنگاری که بر اساس تأمین منافع مالی خود و یا دریافت هدیه، حجم خبر را کم‌وزیاد می‌کند. همان‌ها که این روزها به رپرتا‍ژ-آگهی بگیر معروف‌اند. حاشیه و حاشیه‌نویسی هم حسابی در روزنامه‌ها کلمه معروفی است یعنی اتفاقات جالب یک خبر و مصاحبه. معمولاً خبرنگارانی که حاشیه را می‌بینند خبرنگاران بهتری در روزنامه‌ها هستند.

  • اجرای خودکار ویدئوها در فیس‌بوک؛ آیا اخلاق رسانه‌ای رعایت می شود

    24 شهریور 1394

    خبرنگاران ایران-به‌رغم منتقدانش اجرای خودکار ویدیو (اوتوپلَی) در شبکه‌های اجتماعی به‌سرعت فراگیر شده است. توئیتر اخیراً اعلام کرده است که تمام ویدیوهایی که بر این شبکه اجتماعی بارگذاری می‌شوند، به زودی به صورت خودکار اجرا خواهند شد. این کار درپی اقدام فیس‌بوک صورت می‌گیرد که از دسامبر ۲۰۱۳ اوتوپلی را روی دسک‌تاپ و موبایل اعمال کرده است.اما درحالی‌که اوتوپلی ممکن است برای جلب نظر مخاطب و دیده‌شدن ویدیوها مناسب باشد، مسائلی را هم برای رسانه‌های خبری که گزارش‌های دارای محتوای تصویری ناراحت کننده منتشر می‌کنند، پیش آورده است. کالینز می گوید: «ما بازخورد فوری از کاربران دریافت کردیم. یکی از آنان می گفت چطور می توانم اوتوپلَی را غیرفعال کنم. من دیگر نمی خواهم این صحنه‌ها را ببینم. افراد دیگری ما را به دلیل نمایش این ویدیو به صورت اوتوپلی مورد انتقاد قرار دادند.» هرجا کاربران فیسبوک به یک خط وای فای وصل شوند ویدیوها خودبه خود اجرا می شوند، اگرچه آنان می توانند گزینه‌ی اوتوپلی را در تنظیمات اکانت خود غیرفعال کنند.

    کالینز اشاره کرد که «در طول یک یا دو ساعت بعد از قرار گرفتن این ویدیو در صفحه ی فیسبوک «ده‌ها» کامنت دریافت کردیم. همه ی این کامنت ها درباره‌ی اجرای خودکار این ویدیو نبودند.