5 مرداد 1394

ضرر غلبه یک جناح فکری بر رسانه‌های جریان اصلی

5 مرداد 1394

نیک آهنگ کوثر

خودنویس

روزی روزگاری، یک روزنامه همشهری بود، یک کیهان، یک سلام، یک اطلاعات، یک رسالت، یک ایران. چند تا روزنامه کوچک بود و تعدادی هم روزنامه محلی. اکثر کارکنان این رسانه‌ها، روزنامه‌نگار بودند و تعدادی در سلام و رسالت و کیهان، وابسته به گروه‌های مختلف قدرت. با این وجود، وقتی به تحریریه‌ها نگاه می‌کردی، اکثرا رسانه‌ای بودند. دوم خرداد شد. روزنامه جامعه مدنی شکل گرفت که طرحی نو بود. روزنامه‌های جدیدی سر برآوردند و مدیران دولتی و افراد صاحب نفوذ و تعدادی از فعالان سیاسی و بعضا تعداد معدودی روزنامه‌نگار، یکی یکی مجوز گرفتند. اندک اندک، بچه‌های ستادهای انتخاباتی و جوانان احزاب سیاسی، وارد تحریریه‌ها شدند. خیلی‌های‌شان دبیرستانی بودند و خیلی‌های‌شان، دانشجو...

وقتی دبیران و سردبیران، فعالان سیاسی و مدیران دولتی و یا نزدیک به یک سوی قدرت بودند، واقعیت قربانی شد و حقیقت حزبی تبدیل به واجب شد. نظارت بر دولت، ممنوعه شد و حمله به رقیب خاتمی، ارزش. خبرنگاران، تبدیل به سربازان صفحه‌ی شطرنج ژنرال‌های رسانه‌ای شدند.

جناح مقابل دولت هم کور نبود. از همه اسباب قدرت برای سرکوب رسانه‌ها استفاده کرد. از مجلس و اطلاعات موازی و قوه قضائیه و سپاه. برای شکار و حذف اهالی رسانه، از همه ابزاری استفاده کردند. از تهدید، ارعاب، پرونده‌سازی، دستگیری، حبس... به جای سیاسیون اصلی، روزنامه‌نگاران حذف شدند و بسیاری از همان جوانان فعال سیاسی. در سال‌های پایانی خاتمی، گروهی از روزنامه‌نگاران از ایران رفتند.

وقتی احمدی‌نژاد به قدرت رسید و امید خیلی‌ها ناامید شد، اندک اندک تعدادی از جوان‌ترهای رسانه‌های حزبی، راهی پراگ و لندن و پاریس وآمستردام و تورنتو و واشینگتن شدند. از منظرشان، روزنامه‌نگاری، همانی بود که بعد از دوم خرداد در رسانه‌های حزبی تجربه کرده بودند. حفظ منافع یک جناح در مقابل یک جناح دیگر حکومت...غافل از اینکه ریشه‌ی هر دو جناح، در خمینیسم است و نقض حقوق و اقلیت‌ها و آزادی‌های قانونی و تبعیض.

الان به ترکیب رسانه‌های جریان اصلی در خارج از کشور نگاه کنید: چند نفر از رسانه‌های غیر «اصلاح‌طلب» را در آنها می‌بینید؟ کم نیستند. آیا فکر می‌کنید مسائلی که به هر نحو، منافع گروه‌های مورد علاقه‌ی این دوستان را زیر سوال ببرد، مورد کنکاش قرار می‌گیرد؟

مثلا آیا انتظار دارید به فرج سرکوهی وقت کافی برای شرح سانسور و سرکوب جماعت وزارت ارشاد تا سال‌های پیش از رفتنش را بدهند؟ فکر می‌کنید به کسانی که از چپ‌های امنیتی سیلی خوردند، در همان وزارت‌خانه ارشاد، امکان طرح مساله داده شود؟

فکر می‌کنید بی‌بی‌سی فارسی به ریشه‌یابی دقیق خشک‌سالی و کم آبی و از میان رفتن دریاچه ارومیه به طور کامل و بدون خطا بپردازد؟ خیال می‌کنید فهرست کسانی که در ساخت و توجیه تعداد زیادی از سدها نقش عمده‌ای داشته‌اند، عیان شود؟ فکر می‌کنید بی‌بی‌سی فارسی و صدای آمریکا، به بررسی پرونده‌های فساد نفتی و مالی پیش از احمدی‌نژاد علاقه‌ای داشته باشند؟ خیال می‌کنید نقض حقوق انسان‌ها به‌واسطه‌ی تبعیض ناشی از گزینش‌های دهه ۶۰ و آثار منفی انقلاب فرهنگی و رشد سرطانی گروه‌های ویژه، و مسوولیت خواستن از این جماعت را به طور کامل و یا کم نقص از این جور رسانه‌ها شاهد باشیم؟

آیا خیال می‌کنید منتقدین نظام زمان بیشتری در رسانه‌ها خواهند داشت یا متملقانی که انگاری رسانه‌ها نذر کرده‌اند این هیچستانی‌ها را چهره کنند؟

از الان، تا انتخابات مجلس، خواهیم دید که گرایش سیاسی اهالی حامی یک جناح، به چه نحوی، گروهی از مخاطبان را به سمت صندوق رای خواهد کشاند. جادوی بی‌بی‌سی فارسی در سال ۵۷ را شاید جوان‌ترها به خاطر نیاورند...

  • Version imprimable de cet article Version imprimable
  • envoyer l'article par mail envoyer par mail
  • اطلاع‌رسانی نخستین قربانی سرکوب جنبش اعتراضی در ایران

    14 دی 1396
    تاره ترین اطلاعیه گزارش‌گران بدون مرز آزادی در روز‌های گذشته موجی از اعتراض سراسر کشور را فرا گرفته است. جمهوری اسلامی ایران با بازداشت ده‌ها شهروند خبرنگار، محدود کردن دسترسی به اینترنت و به ویژه شبکه‌های اجتماعی راه سانسور اطلاع‌رسانی و سرکوب شهروند خبرنگاران را در پیش گرفته است. از آغاز موج تازه اعتراض‌های مردمی که نزدیک به شصت شهر ایران را در بر گرفته است. بنا بر منابع مختلف ایرانی بیش از هزار نفر بازداشت شده اند. با وجود تعهد رییس جمهور حسن روحانی از این میان در کارزارهای انتخاباتی، مبنی بر رعایت حقوق شهروندان و آزادی بیشتر، دولت بازداشت جمعی و (...)
  • رزیتا لطفی رئیس بی‌بی‌سی فارسی شد

    22 دی 1394
    بی بی سی فارسی رزیتا لطفی، سردبیر خبر تلویزیون و رادیوی بی‌بی‌سی فارسی به عنوان رئیس جدید بخش فارسی بی‌بی‌سی انتخاب شده است و به زودی جای صادق صبا را می‌گیرد. خانم لطفی از سردبیرانی بود که در سال ۲۰۰۹ در راه اندازی شبکه تلویزیونی بی‌بی‌سی فارسی نقش داشت. او از روز بیست و پنجم ژانویه مسئولیت بخش فارسی را به عهده خواهد گرفت و جایگزین صادق صبا می‌شود که پس از بیش از بیست و پنج سال فعالیت در بی‌بی‌سی تصمیم گرفته از سمت خود کناره‌گیری کند و در پی چالش‌های دیگری برود. آقای صبا گفت: "ترک کردن سازمانی که از صمیم قلب به اهدافش اعتقاد دارم کار آسانی نیست، ولی وقت (...)
  • فریدون صدیقی روزنامه نگاری برای تمامی فصول، نوشته ای از مینو بدیعی

    22 دی 1394
    مینو بدیعی، روزنامه نگاری که سالها در روزنامه های مختلف قلم زده است، در یک پست فیس بوکی به ذکر ویژگی های فریدون صدیقی روزنامه نگار قدیمی پرداخته است. به گزارش خبرنگاران ایران، متن کامل این یادداشت فیس بوکی به شرح زیراست: فریدون صدیقی روزنامه نگاری برای تمامی فصول ساعت 5و 20 دقیقه بامداد است و حسی گنگ مرا از خواب پرانده تا از روزنامه نگار ، انسانی شریف ، مردی لایق و شرافتمند و صاحب روحی بزرگ و...همچون فریدون صدیقی بنویسم . این حرفها درمورد او اغراق نیست زیرا سالهای طولانی با او همکار بوده ام واز نزدیک دقایق روح او را لمس کرده ام . من حتی گاهی به این انسان (...)