21 مهر 1388

ویرایش سیاست‌های ویرایشی ویکی‌پدیا

21 مهر 1388

فرهاد مانجو، مجله تایم

ترجمه: احسان نوروزی

اواخر آگوست، ویکی‌پدیا اعلام کرد که در حال کنترل و محدود کردن بخشی از آزادی‌های گسترده موجود در مکانیسم کاری این وب‌سایت است. مقامات بنیاد ویکی‌مدیا - بنیادی غیرانتفاعی که مدیریت ویکی‌پدیا را بر عهده دارد - در مصاحبه‌های متعددی که بسیاری از آنها با مجله تایم انجام شد، به تفصیل گفتند که دائره‌المعارف آنلاینی که توسط کاربران ویرایش می‌شود به زودی در مقاله‌هایی که درباره شخصیت‌هایی است که اکنون هم در قید حیات هستند، بامحدودیت‌هایی مواجه خواهد شد. براساس سیاست‌های جدید، وب-ویرایشگران ناشناس هم‌چنان مجاز به تغییر آزادانه مدخل‌های بیوگرافیک ویکی‌پدیا خواهند بود، اما تغییرات ایجاد شده توسط آنها تنها زمانی برای خوانندگان هم به نمایش در خواهد آمد که توسط یکی از کاربران پرتجربه و معتبر سایت مورد تائید قرار گیرد. به گفته مقامات، این برنامه بر دقت و توازن بزرگ‌ترین دائره‌المعارف دنیا خواهد افزود و به جلوگیری از انتشار داده‌های نادرستی که در حجمی وسیع توسط کاربران ارسال می‌شود و می‌تواند اعتبار ویکی‌پدیا را زیر سوال ببرد،‌ کمک خواهد کرد.

این سیاست جدید فقط یک مشکل دارد. جیمی ولز، از بینان‌گذاران ویکی‌پدیا می‌گوید گزارش‌های منتشر شده مبنی بر این‌که ویکی‌پدیا تلاش‌های خود برای پیش‌گیری از خطاها را متوقف کرده، "کاملا نادرست‌اند و در همین گزارش‌ها هم خطاهای فراوانی می‌توان یافت." کاربرانی که به‌صورت داوطلبانه مدیریت ویکی‌پدیا را بر عهده گرفته‌اند، هرگز تصمیمی برای اعمال محدودیت بر همه مقالات مرتبط با شخصیت‌های زنده نگرفتند. آن‌چه اتفاق افتاده این است که وب‌سایت از این پس با اعمال نوع جدیدی از مراقبت (Flagged Protection) برای تعداد معدودی از مقالات، تغییرات ایجاد شده در آنها را تایید خواهد کرد. بر اساس این متد، اعمال تغییرات و انتشار آن بر روی وب‌سایت، مشروط به تایید آن از سوی ویرایشگران ارشد خواهد بود و فقط در موارد خاصی این نظارت صورت خواهد گرفت.

این برنامه - که هم‌چنان در دست تدوین است و هم‌چون هر چیز دیگری که به ویکی‌پدیا مربوط است، قطعا تغییرات پی‌در‌پی پیش از نهایی شدن آن صورت خواهد گرفت - به این معنی است که این دائره‌المعارف آنلاین دستخوش تغییراتی بسیار کم‌تر و جزیی‌تر از آن‌چه گزارش شده خواهد شد. ویکی‌پدیا از مدت‌ها پیش نظارت و کنترل خاص و سخت‌گیرانه‌ای بر مقالات مربوط به بیوگرافی شخصیت‌های سرشناس و برجسته اعمال می‌کرد؛ مدخل‌های مربوط به باراک اوباما، جرج بوش و بریتنی اسپیرز و نزدیک به سه هزار نفر دیگر از جمله موارد "نیمه ‌حفاظت‌شده" هستند و این بدان معنی است که کاربران ناشناس نمی‌توانند این مقالات را ویرایش کنند.

ولز می‌گوید دست‌کم در ابتدا، احتمالا این شیوه جدید مراقبت و حفاظت از اطلاعات در مورد مجموعه‌ای از مقالات جنجال‌برانگیز هم به‌کار گرفته خواهد شد؛ بیشتر این مقالات به‌نوعی تخریبی و یا در مخالفت آشکار با علم و اصول بنیادین آن نوشته شده‌اند. اما اکثریت قابل‌توجهی از مقالات، حتی آنهایی که در مورد افراد نسبتا مشهور هستند، مثل سناتورها یا فلان مهمان تاک‌شوی دیشب، هم‌چنان توسط همه کاربران اینترنتی قابل ویرایش خواهند بود و هر کسی مجاز است تغییرات مورد نظر خود را در آن ایجاد کند.

البته سیاست‌های جدید امکان مشارکت آزادانه کاربران ناشناس در ویکی‌پدیا را نه کاهش، که افزایش هم می‌دهد. نه‌تنها کاربران تازه‌کار می‌توانند هم‌چنان بخش عمده‌ای از مقالات را ویرایش کنند،‌ که حتی می‌توانند در صفحات حفاظت شده نیز تغییراتی ایجاد کنند؛ اما نمایش این تغییرات بر روی وب‌سایت منوط به تایید ویرایشگران ارشد ویکی‌پدیا است. بر اساس همین قوانین، آن دسته از کاربران که به تازگی با ویکی‌پدیا آشنا شده‌اند امکان ویرایش مقالات حفاظت‌شده را نخواهند داشت.

چرا خبرهایی پیرامون آن‌چه مشخص شد که "محدودیت‌های گسترده" نبود، در چنین ابعادی در فضای اینترنت منتشر شد؟ علت را باید در چندپاره بودن سازمان ویکی‌پدیا جست. تصمیمات مرتبط با سیاستگزاری توسط جمعی از داوطلبان اتخاذ می‌شود و بنیادی که مدیریت وب‌سایت را بر عهده دارد همیشه از قوانین مشخصی که ممکن است مورد پذیرش گروه واقع شده باشد، مطلع نیست. وقتی به جی والش، سخنگوی این بنیاد در مورد دیدگاه‌های سخت‌گیرانه جیمی ولز نسبت به سیاست‌های جدید گفتم، او شگفت‌زده شد. او در ایمیلی که در پاسخ به من نوشته بود گفت: "این اولین باری است که من چنین چیزی ‌می‌شنوم." این در حالی بود که حتی وبلاگ این بنیاد هم در گزارش خود اعلام کرده بود که این محدودیت‌ها ممکن است بر همه مدخل‌های مرتبط با شخصیت‌های زنده اعمال شود. این گزارش هم چندی بعد مثل خیلی چیزهای دیگری که در ویکی‌پدیا می‌آید، با تغییرات چشمگیری مواجه شد.

چندان بی‌راه نیست اگر بگوئیم که اطلاعات نادرست حتی بر تلاش‌های ویکی‌پدیا برای کاهش خطاها و اطلاعات نادرست هم سایه افکنده است. شاید هم شما بگویید این طبیعی است: در فضای وب به تناوب با حقایق مواجه می‌شویم، اما واقعیت این است که در وب‌سایت‌هایی هم‌چون ویکی‌پدیا، گاهی هم حقایق و واقعیت‌ها قربانی می‌شوند.

منبع

  • Version imprimable de cet article Version imprimable
  • envoyer l'article par mail envoyer par mail
  • نوآوری‌های خبر‌نگاران در فضای خشونت‌بار مکزیک

    2 آذر 1394

    خبرنگاران ایران- گزارش‌گران محلی مانند اسپینوزا با بزرگ‌ترین خطرات مواجه‌اند. مشکلات اسپینوزا زمانی شروع شد که در سال ۲۰۱۲ یک مقام رسمی دولت به او گفت یا دست از پوشش اعتراضات دانشجویی بردارد یا «به سرنوشت رِجینا دچار می‌شود». که اشاره‌ی او به رجینا مارتینِز گزارش‌گر پروسسو بود که همان سال در خانه‌اش در خَلَپه خفه‌اش کرده بودند. مقامات رسمی مرگ او را به دزدان نسبت دادند اما اسپینوزا و سایر روزنامه‌نگاران معتقد بودند که دلیل قتل او گزارش‌ جرائم است. در ماه مه اسپینوزا تابلویی در بازار اصلی خَلَپه روبه‌روی ادارات دولتی نصب کرد که روی آن نوشته بود «بازار رِجینا مارتینز». هدف از این کار ادای احترام به مارتینز و اعتراض به روند تحقیقات بود.

  • روزنامه‌نگاری روباتی: آینده به سرعت از راه می‌رسد

    3 آبان 1394

    خبرنگاران ایران-روبات ها می توانند از طریق بانک عظیمی از متن های قابل مقایسه‌ که برای تولیدشان هزینه زیادی پرداخت شده است، زبان آموزی کنند. آن ها از راه مقایسه ی گزارش هایی که در طول دهه ها توسط اتحادیه ی اروپا و سازمان ملل تهیه شده‌اند و با صرف هزینه های گزاف توسط انسان به زبان های مختلف ترجمه شده اند، ترجمه به زبان های مختلف را انجام می دهند. وقتی از آنان ترجمه ای درخواست می شود، این ترجمه های از قبل انجام شده را برای یافتن الگوهای مشابه یا بخش‌هایی که بتوانند آنان را به هم وصل کنند، جست وجو می کنند.روبات ها درها را به روی کمپانی‌های جدید خبری خواهند گشود که وقتی نظم اوضاع به هم می‌ریزد، سر میرسند و قادرند فن آوری را آنگونه که مناسب است به کار گیرند.

  • بهشت امن ترکیه برای روزنامه‌نگاران خارجی جهنم می‌شود

    13 مهر 1394

    خبرنگاران ایران-برای سال‌ها ترکیه به‌عنوان بهشت امن روزنامه‌نگاران آزاد و محل و مرکزی باثبات و با فضایی امن برای روزنامه‌نگاران خارجی بود. آن‌ها می‌خواستند حوادث بعد از بهار عربی را پوشش دهند. اما از زمانی که روزنامه‌نگاران خارجی بحران‌های متعدد دولت ترکیه را پوشش خبری دادند و گزارش‌هایی درباره تظاهرات پارک گیزی استانبول در سال 2013 و واقعه نگران‌کننده معدنچیان در سال 2014، نوشتند، مورد تهدید مستقیم قرار گرفتند. مقامات ترکیه درحالی‌که خبرهای قابل‌قبول و قابل استنادی درباره درگیری‌های جنگجویان کرد با نیروهای داعش و دیگر گروه‌های درگیر در عراق و سوریه، وجود داشت، با دستور کتبی، از روزنامه‌نگاران خارجی خواستند که دراین‌باره سکوت کنند.