11 آذر 1393

مديرمسوول روزنامه شرق: شرایط فروش نسخه‌ی آنلاین روزنامه‌ فراهم است

11 آذر 1393

شفقنا رسانه- مريم بورقاني فراهاني

شرق يكي از روزنامه‌هاي مورد توجه سال هاي گذشته بوده؛ هرچند روند فعالیت آن با افت و خيزهايي همراه بوده است. این روزها سياست‌گذاران اين روزنامه تصميم گرفته‌اند نسخه‌ی آنلاين روزنامه را از حالت رايگان خارج كنند و به اين ترتيب منبع درآمد جديدي براي روزنامه ايجاد كنند. ‌تصميمي كه در اين مرحله واكنش‌هاي عمدتا منفي را از جانب مخاطبان به همراه داشته است اگرچه مهدي رحمانيان، ‌مديرمسوول اين روزنامه در گفت‌و‌گو با شفقنا رسانه اين مقاومت‌ها و مخالفت‌ها را طبيعي مي‌داند اما به آينده‌ی اين تغيير اميدوار است تا حدي كه معتقد است اگر تنها ۲۰ درصد از كاربران فعلي سايت هم كه روزانه ۵۰ هزار نفر هستند،‌ به مشتركان آنلاين تبديل شوند، هدف مسوولان اين سازمان رسانه‌اي محقق شده است. حتي اگر قطعي نباشد كه با تداوم وضع فعلي كيفيت محتوا و كيفيت رسانه‌اي سايت اين هدف محقق شود.

سايت روزنامه شرق از چه تاريخي به طور كامل پولي مي شود؟

هم اكنون طرح سایت پولی روزنامه شرق به صورت آزمایشی شروع به کار كرده است؛‌ به اين شكل كه نسخه آنلاین این روزنامه تا ساعت ۴ عصر پولی است و از ساعت ۴ به بعد رایگان در دسترس همگان قرار مي‌گيرد اما طي دو هفته تا ۲۰ روز آینده نسخه‌ی آنلاين روزنامه به طور كلي تنها براي مشترکاني كه هزينه پرداخت كرده‌اند در دسترس است.

چند سال پیش هم شما مقدماتی برای پولی کردن وب سایت روزنامه فراهم کردید. چه شد آن تصمیم تا به امروز به تاخیر افتاد؟

بله، این تصمیم به سه سال پیش باز می‌گردد که آن زمان با مانع سوئیفت در اثر تحریم‌ها مواجه شدیم؛ در نتیجه مخاطبان ما در خارج از کشور نمی‌توانستند هزینه اشتراک را پرداخت کنند و به همين دليل، بر آن شدیم تا این طرح را به طور موقت متوقف کنیم. اما امروز گشایش‌هایی در اين حوزه ایجاد شده و این مشکل در بخش مخاطبان خارجی هم برطرف شده است؛ در شرايط كنوني مانعی بر سر راه پولی شدن وب سایت روزنامه نیست.

فکر می‌کنید بازار کنونی مطبوعات و رسانه‌های ایران و همین طور شرایط اقتصادی، سیاسی و اجتماعی جامعه توان پذیرش چنین تغییر بزرگی را درباره‌ی رسانه‌ي شما داشته باشد؟

بله، فکر می‌کنم زمان تغيير رويه رسیده است. ضمن این که شرایط این تغییر بزرگ در سال های گذشته نیز فراهم شده بود؛ در سال هاي گذشته سایت روزنامه کددار بود و تنها مشترکانی می‌توانستند از نسخه آنلاین روزنامه استفاده کنند که کد داشتند. این اقدامات تاحدودی شرایط را برای پولی کردن وب سایت فراهم کرد. بنابراین فکر می‌کنم اکنون باید این مسیر ادامه پيدا كند. البته در کشورهای دیگر هم در برابر چنین تغییراتي در ابتدا مقاومت‌ها و مخالفت‌هایی بوده است اما در نهایت اجرا شده و حتی تا ۵۰-۶۰ درصد فروش نسخه چاپی، فروش آنلاین داشته‌اند. ما هم در روزنامه شرق می‌دانیم در آغاز راه با مشکلات و مقاومت‌هایی مواجه خواهیم بود اما بر ادامه‌ی اين حرکت نو مصمم هستیم و حتي پیش بینی می‌کنیم سایر رسانه‌ها هم دنباله‌رو ما در این سبک باشند.

مهمترین دلیل چنین تغییری باید افزایش منابع مالی روزنامه باشد که معنی ضمنی آن عدم توانایی منابع درآمدی پیشین در تامین هزینه‌های روزنامه است. آيا بهتر نبود ابتدا بر تقويت منابع موجود متمركز شويد تا خلق چنين جريان درآمد احتمالا چالش برانگيزي؟

به هر حال، یک رسانه‌ی مستقل چاره‌ای جز تامین هزینه‌ها از طریق درآمدها ندارد که در نهایت به سمت کسب درآمد از منابع جدیدتر و تقویت منابع پیشین هدایت می‌شود. وب سایت روزنامه شرق هم حکم منبع درآمدی جدید دارد که بناست بخشهایی از هزینه‌های این روزنامه را پوشش دهد. از منابع سنتي و پيشين روزنامه‌ها، یارانه‌ی مطبوعات است که منبع قابل اعتنايي برای این روزنامه بویژه در سال های گذشته نبوده و نیست و هیچ نسبتی از هزینه‌های ما را در روزنامه پوشش نمی‌دهد. اکنون هم تغییر خارق‌العاده‌ای در شرایط ما از این نظر ایجاد نشده است بنابراین ما باید فروش و آگهی را از منابع قدیمی تقویت کنیم. درباره‌ی فروش باید به اين واقعيت توجه داشته باشيم که رسانه‌های مکتوب در سال های اخیر با افت تیراژ به دلایل عدیده مواجه شده‌اند ولی روزنامه شرق قصد دارد با تقویت نظام توزیع و اشتراک خود این افت را جبران کند. آگهی هم برای یک روزنامه، منبع درآمدی بسیار مهم و موثر است كه وابستگی شدیدی به شرایط اقتصادی جامعه دارد. در حال حاضر شرایط اقتصادی جامعه ما نیز کمی بهتر شده و بنگاه‌های اقتصادی با امید بیشتری آگهی به رسانه‌ها می‌دهند. با همه‌ی این اوصاف چندان منطقی به نظر نمی‌رسد محتوایی که تولید آن برای سازمانی هزینه‌بردار است و برای نمونه تنها ۱۰۰ نفر نیروی انسانی را به کار گرفته است، به رایگان در اختیار مصرف کننده قرار گیرد.

به مساله‌ی تولید محتوا اشاره کردید. آیا رویه‌ی تولید محتوا در روزنامه شرق هم در راستای درآمدزایی مشمول تغییر و تحول می‌شود؟

روزنامه شرق از آغاز روزنامه‌ای تولیدمحور و نه به اصطلاح کپی-پیستی بوده است؛ از این پس هم تاکید بیشتری روی این مساله خواهد بود. چراکه در حال حاضر خبرها به صورت لحظه‌ای از طریق خبرگزاری‌ها به دست مخاطبان می‌رسد. بنابراین حتی روزنامه‌ای که در آخرین ساعات شبانه روز به چاپخانه منتقل می‌شود و حدود ۶-۷ صبح به دست مخاطب می‌رسد، نمی‌تواند آخرین اخبار را انتقال دهد؛ در این بازه‌ی زمانی و در دنیای ما رویدادهای بسیاری رخ داده است. بنابراین روزنامه از نظر خبری همیشه عقب می‌ماند و باید بیشتر تحلیل محور باشد تا مزيت رقابتي ايجاد كند. در واقع به نظر من باید تمام روزنامه‌های ما از رویکرد خبری به سمت رویکرد تحلیلی چرخش کنند. روزنامه شرق از آغاز رویکرد تحلیلی را داشت اما امروز تصمیم گرفتیم این رویکرد را تقویت کنیم.

با اين حال، این نقد از جانب مخاطبان و همین طور کارشناسان ارتباطات به بیشتر روزنامه‌های ایران وارد است که محتوای آنها عمدتا تکراری و کپی از خبرگزاری هاست. در نتیجه از اين نظر پرداخت پول برای مطالعه‌ی آنچه به صورت رایگان از طریق رسانه‌های دیگر در اختیار آنها قرار می‌گیرد، چندان منطقی نیست.

اگر واقعا محتوای روزنامه شرق هم عمدتا تکراری و کپی باشد، من نيز با این دسته از مخاطبان هم‌نظر هستم اما من چنین اعتقادی درباره‌ی محتوای روزنامه شرق ندارم. البته منکر این نیستم که خبرهای روز را از سایر منابع خبری در این روزنامه منتشر می‌کنیم چراکه باید مردم را در جریان خبرهای عمومی قرار دهیم.

برآورد و ارزیابی شما از تاثیر راه‌اندازی وب‌سایت پولی روزنامه بر فروش و درآمد سازمان چیست؟

به طور کلی برآورد من و کارشناسانی که این طرح با مشورت آنها نهایی شده، این است که فروش آنلاین روی فروش نسخه چاپی هم اثرگذار خواهد بود. چراکه مخاطبانی که از نسخه آنلاین استفاده می‌کنند علاقه دارند نسخه‌ی چاپی را هم ذخیره کنند و نگه دارند. همان طور که درباره‌ی کتاب چنین رویه‌ای صادق است. اگر از ۵۰ هزار مراجعه کننده‌ی روزانه‌ی فعلی سایت تنها ۲۰ درصد هم به خرید آنلاین منتج شود، هدف ما محقق شده است. ضمن این که قیمت نسخه‌ی آنلاین هم به دلیل صرفه جویی آن در مصرف کاغذ پایین‌تر از نسخه‌ی چاپی است.

آیا برنامه‌ای هم برای مدیریت محتوای آنلاین روزنامه و به طور کلی، مدیریت نسخه‌ی آنلاین شرق دارید؟ ظاهرا مخاطبان از عملکرد سایت در این بخش چندان راضی نبوده‌اند و همین مساله روی بازدید و حتی جذب آگهی هم تاثیرگذار بوده است.

بله، قبول دارم مدیریت محتوای سایت شرق تاکنون مطلوب نبوده و مشکلاتی داشته است ولی این مشکل در نسخه‌ی جدید اصلاح می‌شود و دسترسی ساده‌تر و بهتری برای مخاطبان فراهم می‌شود.

فکر نمی‌کنید بهتر بود اول این تغییرات در نسخه‌ی آنلاین ایجاد می‌شد و بعد وارد فاز پولی کردن سایت می‌شديد تا مخاطبان هم توان پذیرش بیشتری نسبت به این تغییر پیدا کنند؟

اتفاقاتی در این مدت افتاد که اجازه‌ی اين حرکت طولی را به ما نداد و در نهایت مجبور شدیم همزمان سایت را ارتقا دهیم و آن را پولی کنیم.

فروش آنلاین روزنامه در ایران با مشکلات بسیاری در حوزه‌ی کپی رایت روبروست. ممکن است برخی مشترکان شما نسخه‌ی آنلاین را به طور رایگان در فضای مجازی به اشتراک بگذارند که این می‌تواند هدف نهایی این طرح را تحت تاثیر قرار دهد.

بله اما قانون محکمی در دنیای دیجیتال وجود دارد که براساس آن امکان شکایت از پایگاه‌هایی که این فایل‌ها را به اشتراک مي‌گذارند، به ما داده شده است و از این راه می‌توانیم مانع انتشار رایگان نسخه‌های آنلاین شویم.

آیا در نسخه‌ی آنلاین روزنامه تفاوت و مزیتی در محتوا یا نحوه ارائه‌ی آن براي مخاطبان در نظر گرفته‌اید؟

قطعا محتوایی فراتر از نسخه‌ی چاپی به مخاطب ارایه می‌شود ولی اجازه بدهید راجع به جزییات آن بعدا صحبت کنم چراکه این تغییرات در مراحل نهایی به سر می‌برد. مطمئن باشيد الگوی جدیدی در مطبوعات ارایه خواهد شد.

تعاملی‌تر شدن هم بخشی از آن خواهد بود؟

بله حتما. نقصهايي در اين بخش در نسخه‌های پیشین وجود داشت اما در نسخه آتی رفع می‌شود.

در نهایت چند درصد احتمال می دهید این طرح شکست بخورد و مخاطبان شما به سمت رقبا متمایل شوند؟

البته ما خوشحال می‌شویم که رقبایمان تقویت شوند اما نباید نکته‌ای را فراموش کرد؛ هم اکنون بخشی از مخاطبان، روزنامه‌ی مورد نظر خود را روی دکه براساس تیتر و عکس انتخاب می‌کنند و برخی هم بدون توجه به تیتر و عکس و تنها براساس نام روزنامه تصمیم می‌گیرند. همین رویه درباره‌ی نسخه‌ی آنلاین روزنامه‌ها هم صادق است؛ شرق هم مخاطبان ثابت خود را دارد.

  • Version imprimable de cet article Version imprimable
  • envoyer l'article par mail envoyer par mail
  • رزیتا لطفی رئیس بی‌بی‌سی فارسی شد

    22 دی 1394
    بی بی سی فارسی رزیتا لطفی، سردبیر خبر تلویزیون و رادیوی بی‌بی‌سی فارسی به عنوان رئیس جدید بخش فارسی بی‌بی‌سی انتخاب شده است و به زودی جای صادق صبا را می‌گیرد. خانم لطفی از سردبیرانی بود که در سال ۲۰۰۹ در راه اندازی شبکه تلویزیونی بی‌بی‌سی فارسی نقش داشت. او از روز بیست و پنجم ژانویه مسئولیت بخش فارسی را به عهده خواهد گرفت و جایگزین صادق صبا می‌شود که پس از بیش از بیست و پنج سال فعالیت در بی‌بی‌سی تصمیم گرفته از سمت خود کناره‌گیری کند و در پی چالش‌های دیگری برود. آقای صبا گفت: "ترک کردن سازمانی که از صمیم قلب به اهدافش اعتقاد دارم کار آسانی نیست، ولی وقت (...)
  • فریدون صدیقی روزنامه نگاری برای تمامی فصول، نوشته ای از مینو بدیعی

    22 دی 1394
    مینو بدیعی، روزنامه نگاری که سالها در روزنامه های مختلف قلم زده است، در یک پست فیس بوکی به ذکر ویژگی های فریدون صدیقی روزنامه نگار قدیمی پرداخته است. به گزارش خبرنگاران ایران، متن کامل این یادداشت فیس بوکی به شرح زیراست: فریدون صدیقی روزنامه نگاری برای تمامی فصول ساعت 5و 20 دقیقه بامداد است و حسی گنگ مرا از خواب پرانده تا از روزنامه نگار ، انسانی شریف ، مردی لایق و شرافتمند و صاحب روحی بزرگ و...همچون فریدون صدیقی بنویسم . این حرفها درمورد او اغراق نیست زیرا سالهای طولانی با او همکار بوده ام واز نزدیک دقایق روح او را لمس کرده ام . من حتی گاهی به این انسان (...)
  • هک شدن رمز آیفون در کمتر از ۱۷ ساعت

    9 دی 1394
    وب سایت الف :شرکت اپل همواره ادعا کرده است که آیفون یکی از قوی‌ترین و بهترین سیستم‌های ایمنی در جهان را دارد. ولی گزارش‌های جدی نشان می‌دهد که سیستم امنیتی این گوشی هوشمند هم به راحتی هک می‌شود. یک شهروند آمریکایی این هفته به دادگاه نیویورک شکایت کرد و در پرونده قضایی خود توضیح داد گوشی هوشمند‌ آیفون به راحتی هک می‌شود و اطلاعات او را به خطر می‌اندازد. او درخواست کرد که اپل می‌بایست هرچه سریع‌تر اقداماتی را در این زمینه انجام دهد. «دیوید بایوئر» پس از طرح این پرونده قضایی روشی را برای هک کردن آیفون بیان کرد که تا قبل از آن هیچ کس مطلع نبود. او گفت دستگاهی (...)