17 آبان 1393

كسب و كار راكد روزنامه‌نگاري

17 آبان 1393

روزنامه کسب و کار-مهرداد خليلي

مي‌گويند رسانه‌ها ويترين جامعه هستند. اگر اين گزاره درست باشد كه هست، همان‌طور كه مطبوعات و ديگر رسانه‌هاي ما با مشكلات فراوان روبه‌رو هستند، جامعه ايران نيز با بحران‌هاي متعددي روبه‌روست. امروز نمايشگاه مطبوعات و خبرگزاری‌ها و پایگاه‌های اطلاع‌رسانی افتتاح خواهد شد اما در سال‌هاي گذشته اين نمايشگاه با استقبال كمرنگ مخاطبان روبه‌رو بوده و كار به جايي رسيد كه برخي از اهالي رسانه خواهان برگزاري همزمان نمايشگاه مطبوعات و كتاب در كنار يكديگر بودند تا از خيل مشتاقان كتاب شايد بازديد‌كننده‌اي هم به مطبوعات و رسانه‌هاي كشور سر بكشند.

در حال حاضر كارشناسان ارتباطات اجتماعي به چند گروه در تحليل مشكلات رسانه‌هاي ايران تقسيم شده‌اند. گروهي باور دارند كه عوامل بيروني نظير دولت، شرايط اقتصادي كشور، نقش گروه‌هاي فشار و صاحبان نفوذ باعث بي‌رمقي رسانه‌هاي كشور شده‌اند اما گروهي ديگر معتقدند كه اساسا از كوزه همان برون تراود كه در اوست. به‌عبارتي ديگر در كشور اساسا چرخه اطلاع‌رساني دچار مشكل است و همين باعث مي شود مخاطبان رسانه‌هاي داخلي چيز دندان‌گيري در پيگيري رسانه‌ها به دست نمي‌آورند و در نهايت ارتباطي ميان اين دو برقرار نمي‌شود اما گروه ديگري هم مشكلات را درون‌زا مي‌دانند. اين گروه معتقدند رسانه‌هاي امروز ايران بيش از همه به‌دليل نقصان و ضعف دروني است كه با بحران روبه‌رو هستند. كمبود نيروهاي كارآزموده، فقدان ساختارهاي حرفه‌اي در رسانه‌هاي ايران و راحت‌طلبي در كسب اخبار از نگاه اين افراد باعث شده است تا دست رسانه‌ها در ساختار اطلاع‌رساني كشور خالي باشد. واقعيت اين است كه در يك نگاه كلي همه اين تحليل‌ها درست است. رسانه‌هاي ايران در چرخه فعاليت خود از مرحله توليد تا توزيع دچار از ريخت‌افتادگي ساختاري هستند. در حال حاضر رسانه‌هاي ايران در مرحله جذب نيرو دچار مشكل هستند. با وجود ده‌ها دانشكده و دانشگاه روزنامه‌نگاري هنوز نمي‌توان از خروجي اين موسسات آموزشي بهره لازم را برد. اين گلايه همه مديران مسئول و سردبيران رسانه‌هاست. نقصان آموزش‌هاي تخصصي و كاربردي و فاصله زياد ميان آموزه‌هاي علمي و تجربي رسانه‌ها آن‌قدر زياد است كه همانند بحران دانشگاه و صنعت، رسانه‌ها هرگز از پتانسيل موسسات آموزشي با فراغ‌خاطر بهره‌مند نشده‌اند.

در ديگر سو، هنوز ماهيت اطلاع‌رساني رسانه‌ها در لايه‌هاي زيرين مديريت كشور به‌درستي تعريف نشده است و باور برخي آن است كه رسانه تنها شيپوري است كه بايد از آن صدايي بيرون ‌آيد كه نوازشگر گوش اين دسته از مديران باشد. همين امر همواره چالش بي‌پاياني را ميان روزنامه‌نگاران و مسئولان دولتي به وجود آورده است. فاصله ميان تعاريف حقوقي و عملكرد واقعي راه دست‌يابي به اطلاع‌رساني واقعي را به دره‌اي بي‌انتها رهنمون كرده است.

همچنين هنگامي كه حتي كوچك‌ترين تعاريف سازماني براي رسانه‌هاي خرد و بزرگ كشور طراحي نشده است و حقوق متقابل ميان خبرنگاران و مديران مسئول در يك نظام اداري فاقد ساختارهاي تعريف و پذيرفته شده دوجانبه باشد، عملا نمي‌توان اميدوار بود كه در كوتاه‌مدت نتيجه‌اي باب‌دندان نصيب فعالان اين حوزه شود.

درنهايت مي‌توان به مهم‌ترين چالش رسانه‌هاي ايران اشاره كرد. اين چالش بيش از هر چيز به انتقاد‌هاي وارد شده بر قانون و نحوه اعمال نظارت بر رسانه‌ها باز مي‌گردد. هنگامي كه قوانين مصوب فاقد نفوذ و فهم متقابل در ميان ذينفعان يك كسب و كار باشد، طبيعتا نمي‌توان انتظار داشت هرچه كه در تئوري نوشته شده است، به واقعيت مبدل شود. در حال حاضر فعالان حوزه رسانه معتقدند قوانين و نحوه اعمال نظارت بر عملكرد آنان فاقد شفافيت و جامعيت است و از سوي ديگر ناظران و مجريان قانون به اين انتقادات بي‌توجه هستند. اين ديوار بي‌اعتمادي متقابل آن چنان سست است كه هرگز نمي‌تواند تحمل بار سنگين اطلاع‌رساني را حمل كند و در اين ميان تمام آوار اين وضعيت بر سر مخاطبانی خواهد ريخت كه در جست‌وجوي علايق و اطلاعات در ميان رسانه‌هاي گوناگون كشور سردرگم شده و در پايان اين هروله راه به بيراهه شايعات خواهند برد.

  • Version imprimable de cet article Version imprimable
  • envoyer l'article par mail envoyer par mail
  • رزیتا لطفی رئیس بی‌بی‌سی فارسی شد

    22 دی 1394
    بی بی سی فارسی رزیتا لطفی، سردبیر خبر تلویزیون و رادیوی بی‌بی‌سی فارسی به عنوان رئیس جدید بخش فارسی بی‌بی‌سی انتخاب شده است و به زودی جای صادق صبا را می‌گیرد. خانم لطفی از سردبیرانی بود که در سال ۲۰۰۹ در راه اندازی شبکه تلویزیونی بی‌بی‌سی فارسی نقش داشت. او از روز بیست و پنجم ژانویه مسئولیت بخش فارسی را به عهده خواهد گرفت و جایگزین صادق صبا می‌شود که پس از بیش از بیست و پنج سال فعالیت در بی‌بی‌سی تصمیم گرفته از سمت خود کناره‌گیری کند و در پی چالش‌های دیگری برود. آقای صبا گفت: "ترک کردن سازمانی که از صمیم قلب به اهدافش اعتقاد دارم کار آسانی نیست، ولی وقت (...)
  • فریدون صدیقی روزنامه نگاری برای تمامی فصول، نوشته ای از مینو بدیعی

    22 دی 1394
    مینو بدیعی، روزنامه نگاری که سالها در روزنامه های مختلف قلم زده است، در یک پست فیس بوکی به ذکر ویژگی های فریدون صدیقی روزنامه نگار قدیمی پرداخته است. به گزارش خبرنگاران ایران، متن کامل این یادداشت فیس بوکی به شرح زیراست: فریدون صدیقی روزنامه نگاری برای تمامی فصول ساعت 5و 20 دقیقه بامداد است و حسی گنگ مرا از خواب پرانده تا از روزنامه نگار ، انسانی شریف ، مردی لایق و شرافتمند و صاحب روحی بزرگ و...همچون فریدون صدیقی بنویسم . این حرفها درمورد او اغراق نیست زیرا سالهای طولانی با او همکار بوده ام واز نزدیک دقایق روح او را لمس کرده ام . من حتی گاهی به این انسان (...)
  • هک شدن رمز آیفون در کمتر از ۱۷ ساعت

    9 دی 1394
    وب سایت الف :شرکت اپل همواره ادعا کرده است که آیفون یکی از قوی‌ترین و بهترین سیستم‌های ایمنی در جهان را دارد. ولی گزارش‌های جدی نشان می‌دهد که سیستم امنیتی این گوشی هوشمند هم به راحتی هک می‌شود. یک شهروند آمریکایی این هفته به دادگاه نیویورک شکایت کرد و در پرونده قضایی خود توضیح داد گوشی هوشمند‌ آیفون به راحتی هک می‌شود و اطلاعات او را به خطر می‌اندازد. او درخواست کرد که اپل می‌بایست هرچه سریع‌تر اقداماتی را در این زمینه انجام دهد. «دیوید بایوئر» پس از طرح این پرونده قضایی روشی را برای هک کردن آیفون بیان کرد که تا قبل از آن هیچ کس مطلع نبود. او گفت دستگاهی (...)