12 مهر 1390

روزنامه نگاری گانزو؛ گاهی تخیل بهترین واقعیت است

12 مهر 1390

خبرنگاران ايران -«بیرون بادجه بلیت فروشی در مرکز آرنا در حال راه رفتن بودم. قبل از حادثه «کوبویز» بود که مردی در گوشم جیغ کشید. مرد دیگری با پیراهن آستین کوتاه قرمز رنگ کنار من ایستاده بود که در دست چپش بطری مشروب بود. به مرکز آرنا قدم گذاشت. خوشحال بودم که یکی از ما امشب از هم اکنون در این فستیوال هیجان زده است....»

این بخشی از گزارش «جیمز اولدهام» برای روزنامه انگلیسی زبان «لنترن» است که آن را با سبک روزنامه نگاری «گانزو» نگاشته است. این گزارش با تیتر «موتور سواران، مرگ را در قبال ترس و تشویق به مبارزه می طلبند» نوشته شده است. این گزارش فستیوال موتورسوراری در مرکز آرنای اوهایوی آمریکا را روایت می کند.

روزنامه‌نگاري «گانزو» که در این گزارش استفاده شده يكي از سبك‌هاي روايي در روزنامه‌نگاري است كه در آن گزارشگر نقش راوي را در بازگويي و نوشتن گزارش بر عهده مي‌گيرد. به دل ماجرا می رود و داستانی را نقل می کند. در به کار بردن صفت و گاهی تخیل خود ابایی ندارد و هیجان را به مخاطبش منتقل می کند.

اين سبك روزنامه‌نگاري در واقع سبك واقعي گزارش‌نگاري است كه تجارب و احساسات شخصي گزارشگر نيز همراه و آميخته با عناصر واقعي گزارش و داستان اصلي آن مي‌شود تا واقعي‌تر بر ذهن مخاطب خود بنشيند. اين سبك گزارش رويكردي عريان و جسورانه نسبت به موضوع، اتفاق و حتي مخاطب خود دارد.

در روزنامه‌نگاري گانزو کاربرد نقل قول، کنايه، طنز، مبالغه و حتي توهين معمول است. کاربرد روزنامه‌نگاري گانزو ناظر بر اين است که روزنامه‌نگاري مي‌تواند بدون تلاش براي عينيت صادق باشد و با مسامحه با ويراستاري معادل است.

«هانتر تامپسون» روزنامه‌نگاري بود كه سبک گانزو را نخستين بار در سال 1970براي توصيف يك مقاله به‌كار برد و دانسته يا نادانسته بنيانگذار سبك جديدي در عرصه روزنامه‌نگاري به نام «گانزو» شد.

سبک تامپسون بر مبنای این ایده ویلیام فالکنر رمان نویس آمریکایی است که می گوید:«گاهی اوقات تخیل بهترین واقعیت است.» با این حال مطالبی که تامپسون به عنوان یک روزنامه نگار تا کنون نوشته است اساساً واقعیت است، او از طنز برای فهماندن منظورش استفاده می کند.

«هانتر تامپسون» روزنامه نگار و نویسنده ای بود که 6 سال پیش در سن 67 سالگی درگذشت. او در دهه 1970 میلادی و همزمان با مبارزات انتخاباتی ریاست جمهوری در ایالات متحده آمریکا کتابی را به رشته تحریر درآورد با نام «ترس و نفرت در لاس وگاس» که به این موضوع می پرداخت. سبک نوشتاری این کتاب بعدها به عنوان نمونه کاملی از سبک روزنامه نگاری گانزو معرفی شد. «دکتر گانزو» یکی از شخصیت های این کتاب بود. تامپسون كمتر راغب بود تا ويراستاران دست در مطلب او برده و مطالب را نظم ببخشند او بر آن بود تا مطالبش عينا آنچه نوشته مي‌شود خوانده شود. سبك گانزوي واقعي.

به گفته داگلاس برينکلي تاریخ نگار آمریکایی، روزنامه‌نگاري گانزو واقعاً نيازي به بازنويسي و کاربرد مکرر به مصاحبه‌هاي اصلاح شده و مکالمات تلفني دقيق ندارد.

نماد گانزو، یک مشت بسته با شش انگشت است که یک گیاه(پیوت) را در داخل مشتش نگه داشته است.

از سوی دیگر این سبک روزنامه نگاری منتقدان جدی خود را دارد. «تامپسون» با روزنامه نگاری گانزو پای جنجال را به کار خود باز کرد. بسیاری از مباحثه های حل نشده درباره این سبک روزنامه نگاری هنوز باقی است. از نکات مورد مشاجره میزان «اعتبار» این سبک است. بسیاری اعتقاد دارند که این سبک روزنامه نگاری از بی طرفی شانه خالی می کند. این منتقدان می گویند نباید تفاوت نوشتاری تامپسون را به عنوان شاخه ای از روزنامه نگاری رده بندی کرد.

برخی سبک گانزو را صریح، روشنگرانه و توهین آمیز تلقی می کنند و برخی از منتقدان از تعصب تامپسون بر روی نوشته هایش شکایت دارند. همچنین این انتقاد به تامپسون و سبک روزنامه نگاری گانزو نیز وارد است که نویسنده به موضوع اصلی گزارش تبدیل می شود.

  • Version imprimable de cet article Version imprimable
  • envoyer l'article par mail envoyer par mail
  • اصول رفتاری روزنامه‌نگاران در اعلامیه سازمان بین المللی روزنامه‌نگاران

    2 آذر 1394

    خبرنگاران ایران-در ماه مه اسپینوزا تابلویی در بازار اصلی خَلَپه روبه‌روی ادارات دولتی نصب کرد که روی آن نوشته بود «بازار رِجینا مارتینز». هدف از این کار ادای احترام به مارتینز و اعتراض به روند تحقیقات بود.اعلامیه سازمان بین المللی روزنامه‌نگاران(IFJ) درباره اصول رفتاری روزنامه‌نگاران به عنوان یک استاندارد حرفه‌ای برای روزنامه‌نگارانی شناخته می‌شود که در فرایند جمع‌آوری، انتقال، انتشار و اظهارنظر درباره اخبار و اطلاعات در رویدادهای توصیفی نقش دارند.

  • جنگ با دوربین؛ مروری کوتاه بر زندگی رابرت کاپا، عکاس خبری

    15 آبان 1394

    خبرنگاران ایران- «اگر عکس‌تان خیلی خوب نشده، به این خاطر است که خیلی نزدیک نشده‌اید.» اگر عکاس خبری باشید، احتمالا این جمله را شنیده‌اید. جمله‌ای از «رابرت کاپا» یکی از مهم‌ترین عکاسان خبری جهان که شهرتش را بیشتر از هرچیز مدیون عکس‌هایی است که از پنج جنگ بزرگ قرن بیستم ثبت کرد؛ جنگ داخلی اسپانیا، جنگ دوم چین و ژاپن، جنگ جهانی دوم (بخش اروپایی جنگ)، جنگ ۱۹۴۸ اعراب و اسرائیل و همین‌طور جنگ اول هندوچین (جنگ استقلال ویتنام از فرانسه). دوستش «جان اشتاین‌بک» ـ نویسنده آمریکایی ـ درباره‌اش نوشته است: « نمی‌توانید جنگ را تصویر کنید،چون جنگ نوعی احساسات است. اما او می‌توانست هول جنگ را در چهره یک کودک به تصویر بکشد.» ۲۲ اکتبر، ۳۰ مهر سالروز تولد رابرت کاپا بود که در ۴۱ سالگی در یکی از آخرین جنگ‌هایی که به‌تصویر کشید، کشته شد.

  • روزنامه‌نگاری که عامدانه و آشکار «بی‌طرفی» را کنار گذاشت

    7 مهر 1394

    خبرنگاران ایران- پاپ فرانسیس، رهبر کاتولیک‌های جهان هفته گذشته برای نخستین بار به آمریکا سفر کرد و یکی از مهم‌ترین سخنرانی‌هایش را در این سفر در مقابل کنگره انجام داد. او در این سخنرانی از چهار شخصیت تاریخی ایالت متحده نام برد که برای دنیای ناامن امروزی می‌توانند منبع الهام باشند؛ «آبراهام لینکلن»، «مارتین لوتر کینگ»، «دورتی دِی» و «توماس مرتن». شیوه‌ای که او در روزنامه‌نگاری آمریکا دنبال کرد، نمونه‌ای مناسب از روزنامه‌نگاری «مدافعه‌گر» محسوب می‌شود؛ سبکی از روزنامه‌نگاری که با کنار گذاشتن عامدانه و آشکار «بی‌طرفی»، عملگرایی و دفاع از اندیشه و عقیده‌ای خاص را سرلوحه خود قرار می‌دهد.