30 دی 1392

عکاسی در جنگ؛ چهره به چهره با دشمن

30 دی 1392

نوشته: کریم بن‌ خلیفه

ترجمه:خبرنگاران ایران- انوشه جاوید

توضیح: «کریم بن ‌خلیفه» که یک عکاس خبری و عضو ۲۰۱۳ Nieman (بنیاد روزنامه نگاری نیمن) است. او از هنرمندان مقیم در کارگاه آزاد مستند MIT است که در کارگاه رسانه‌ های پاییز امسال شرکت کرد. بن خلیفه از «پرتره ‌ی دشمن» به عنوان مساله‌ ای یاد می‌ کند که بیننده را در تضاد احساسی در مقابل جنگ‌ های طولانی قرار می‌ دهد.

تا همین چند سال پیش، یک دهه و نیم از عمر خود را پشت لنز دوربین به عنوان یک عکاس جنگی گذرانده بودم. من خانه را ترک کردم تا جنگ ‌ها را ثبت کنم و می‌ کوشیدم نحوه ‌ی درک جهان را ارتقا ببخشم. با این حال، پس از ماموریت ‌های بسیار در مناطق جنگی برای مجلات و روزنامه‌ های برتر اروپا و آمریکا، به این نتیجه رسیدم که کارم آن اثری را که امیدوار بودم، به دنبال نداشته است.

به نظرم دلیل شکست کارم برای اثرگذاری آن ‌طور که خودم می‌ خواستم، خود عکس‌ ها نیستند؛ بلکه نحوه ‌ی توزیع آن‌ ها در اجتماع هستند. در دنیایی که غرق در عکس است، خستگی احساسی بینندگان چالشی برای خبرنگاران جنگی محسوب می‌ شود. تنها راه برای عبور از میان لایه ‌های بسیار بی‌ اعتنایی، نحوه ‌ی تغییر بیان داستان است. ما باید بیننده را درگیر کنیم، با احساسات و منطقق او از طریق بسترهای مختلف صحبت کنیم و به جای ارائه ‌ی پاسخ، سوال در ذهن او ایجاد کنیم.

برای من، این کار یک رویکرد رادیکال و جدید بود. برای چهار سال گذشته، به مناطقی از قدیمی‌ ترین جنگ ‌های جهان سفر کرده ‌ام –شامل اسرائیل/فلسطین، هند/کشمیر و نبرد در میان قبایل «لونوئِر » و «مورِل » در سودان جنوبی- تا با سربازان پیاده هر دو طرف مصاحبه کرده و از آن ‌ها عکس و فیلم تهیه کنم. پروژه ‌ی من با عنوان «پرتره ‌ی دشمن» به من این اجازه را داده تا اساس این نبردها را ثبت کنم. (همچنین قصد دارم به افغانستان، برمه، جمهوری دموکراتیک کنگو و السالوادور بروم.)

با مشاهده ‌ی نبردها و جنگ ‌های بسیار، هنوز با یکی از غیرقابل درک ‌ترین عناصر این جنگ ‌ها دست به گریبان هستم: چه چیزی انسان ‌های عادی را وادار می‌ کند تا اسلحه به دست گرفته و به انسان دیگری آسیب برسانند؟ جنگجویان جبهه ‌ی قدیمی معمولاً سربازهای آموزش دیده نیستند، بلکه مردمی عادی هستند که یک روز تصمیم گرفته‌ اند وارد عمل بشوند. چطور یک نفر به چنین تصمیمی می‌ رسد؟ این فرد چطور مساله ‌ی غامض و اخلاقی کشتن یک انسان دیگر را حل می‌ کند؟

«پرتره ‌ی دشمن» یک برنامه ‌ی اینترنتی و فیزیکی است: پرتره ‌هایی در اندازه ‌ی واقعی از جنگجویان در مقابل هم قرار می‌ گیرند و به آن‌ ها اجازه می‌ دهند تا در چشمان هم نگاه کرده، با یکدیگر روبه رو شوند. مخاطب بر سر دوراهی این نگاه‌ ها قرار می‌ گیرد. در مقابل عکس و ویدیو از محیط ‌هایی که جنگ در آن‌ ها جریان دارد، آن ‌ها صدای جنگ را خواهند شنید. بیننده می‌ تواند در فضای بین این جنگجویان حرکت کند. با نزدیک شدن به یکی از این جنگجویان، آن ‌ها می‌ توانند صدای او را بشنوند. من از هر جنگجو شش سوال ساده می‌ پرسم و جواب آن ‌ها را ثبت می‌ کنم:

• تو کی هستی؟

• دشمنت چه کسی است؟

• تا به حال کسی از دشمن را کشته‌ ای؟

• به نظرت خشونت چیست؟

• به نظرت صلح چیست؟

•۲۰ سال بعد از این، خودت را کجا می‌ بینی؟

در عکس بالا دختر ۲۲ ساله اسرائیلی عضو ارتش این کشور در کنار عضو ۳۲ ساله القاعده قرار گرفته است که هدفش مبارزه با اسرائیل است.

عکس پایین هم دو نفری کنار هم قرار گرفته اند که در درگیری های محلی در جنوب سودان روبروی هم قرار گرفته اند.

وقتی به کسانی که خشونت را عملی می‌ کنند اجازه می‌ دهم تا خود را توضیح داده و بگویند انگیزه ‌ها و رویاهایشان چیست، با این پروژه دیدگاه‌ های هر دو طرف را به چالش کشیده و در نهایت هر دو طرف را انسانی تصویر می‌ کنم. من هیچ جوابی ارائه نمی‌ دهم. در عوض، هدف من این است که یک تجربه و محرک برای بحث ‌های بعدی –فراتر از صحبت ‌های ساده و روزمره- فراهم بیاورم.

از آن‌ جایی که ثابت شده بی‌ طرفی در ارائه ‌ی گزارش از جنگ معنایی ندارد، بر این باور هستم که وقتی به هر دو طرف اجازه می‌ دهم از جانب خود حرف بزنند و دشمنان را به شکل مجازی رو در روی یکدیگر قرار می‌ دهم، مخاطب و بیننده بین این دو گیر می‌ افتد و می‌ تواند جنبه ‌ی انسانی جنگ را تجربه کند. هدف نهایی من به چالش کشیدن بیننده است تا هر دو طرف نبرد را شناسایی کرده و فرضیات معمول در مورد جنگ را وارونه سازد.

منبع: بنیاد روزنامه نگاری نیمن، بهار ۲۰۱۳

  • Version imprimable de cet article Version imprimable
  • envoyer l'article par mail envoyer par mail
  • نوآوری‌های خبر‌نگاران در فضای خشونت‌بار مکزیک

    2 آذر 1394

    خبرنگاران ایران- گزارش‌گران محلی مانند اسپینوزا با بزرگ‌ترین خطرات مواجه‌اند. مشکلات اسپینوزا زمانی شروع شد که در سال ۲۰۱۲ یک مقام رسمی دولت به او گفت یا دست از پوشش اعتراضات دانشجویی بردارد یا «به سرنوشت رِجینا دچار می‌شود». که اشاره‌ی او به رجینا مارتینِز گزارش‌گر پروسسو بود که همان سال در خانه‌اش در خَلَپه خفه‌اش کرده بودند. مقامات رسمی مرگ او را به دزدان نسبت دادند اما اسپینوزا و سایر روزنامه‌نگاران معتقد بودند که دلیل قتل او گزارش‌ جرائم است. در ماه مه اسپینوزا تابلویی در بازار اصلی خَلَپه روبه‌روی ادارات دولتی نصب کرد که روی آن نوشته بود «بازار رِجینا مارتینز». هدف از این کار ادای احترام به مارتینز و اعتراض به روند تحقیقات بود.

  • روزنامه‌نگاری روباتی: آینده به سرعت از راه می‌رسد

    3 آبان 1394

    خبرنگاران ایران-روبات ها می توانند از طریق بانک عظیمی از متن های قابل مقایسه‌ که برای تولیدشان هزینه زیادی پرداخت شده است، زبان آموزی کنند. آن ها از راه مقایسه ی گزارش هایی که در طول دهه ها توسط اتحادیه ی اروپا و سازمان ملل تهیه شده‌اند و با صرف هزینه های گزاف توسط انسان به زبان های مختلف ترجمه شده اند، ترجمه به زبان های مختلف را انجام می دهند. وقتی از آنان ترجمه ای درخواست می شود، این ترجمه های از قبل انجام شده را برای یافتن الگوهای مشابه یا بخش‌هایی که بتوانند آنان را به هم وصل کنند، جست وجو می کنند.روبات ها درها را به روی کمپانی‌های جدید خبری خواهند گشود که وقتی نظم اوضاع به هم می‌ریزد، سر میرسند و قادرند فن آوری را آنگونه که مناسب است به کار گیرند.

  • بهشت امن ترکیه برای روزنامه‌نگاران خارجی جهنم می‌شود

    13 مهر 1394

    خبرنگاران ایران-برای سال‌ها ترکیه به‌عنوان بهشت امن روزنامه‌نگاران آزاد و محل و مرکزی باثبات و با فضایی امن برای روزنامه‌نگاران خارجی بود. آن‌ها می‌خواستند حوادث بعد از بهار عربی را پوشش دهند. اما از زمانی که روزنامه‌نگاران خارجی بحران‌های متعدد دولت ترکیه را پوشش خبری دادند و گزارش‌هایی درباره تظاهرات پارک گیزی استانبول در سال 2013 و واقعه نگران‌کننده معدنچیان در سال 2014، نوشتند، مورد تهدید مستقیم قرار گرفتند. مقامات ترکیه درحالی‌که خبرهای قابل‌قبول و قابل استنادی درباره درگیری‌های جنگجویان کرد با نیروهای داعش و دیگر گروه‌های درگیر در عراق و سوریه، وجود داشت، با دستور کتبی، از روزنامه‌نگاران خارجی خواستند که دراین‌باره سکوت کنند.