27 تیر 1390

اینترنت، بازگشت به قهوه خانه هاست

27 تیر 1390

ترجمه از خبرنگاران ایران-مهتاب پاینده:سی صد سال پیش، اخبار با کلماتی که دهان به دهان یا در متن نامه ها رد و بدل می شدند دور می گشتند، و در قهوه خانه ها و مهمانخانه ها به شکل جزوه ، اعلامیه و خبرنامه پخش می شدند. " به خصوص قهوه خانه ها ظرفیت زیادی برای ایجاد فضای گفتگوی آزاد و مطالعه آسوده و با فراغ بال هر جور خبر منتشر شده ای را دارند." این به نقل از ناظری از همان دوران است. همه چیز در 1883 و زمانی تغییر یافت که اولین روزنامه ای که مخاطبان عام را پوشش می داد، نیویورک سان ، دراستفاده از آگهی تبلیغاتی برای کاهش هزینه خبررسانی پیشقدم شد، و از اینجا راه را برای دستیابی آگهی دهندگان به توده مخاطب عام گشود.

پرفروش ترین روزنامه آمریکا زمان پخش اش فقط 4500 نسخه در روز فروش داشت ؛ سان با ماشین بخار مطبوعاتی اش خیلی زود به فروش 15000 نسخه دست یافت. مطبوعات ارزان و فراوان در کنار رادیو و تلویزیون اخبار را از شکل گفتگویی دو طرفه به اعلانی یک طرفه تبدیل کردند که توسط شرکت های به نسبت کم تعدلدی هم کنترل می شد. اکنون چنانکه گزارش ویژه ما توضیح می دهد صنعت خبر رسانی در حال گذار به شیوه ای نزدیک به سیاق قهوه خانه هاست. اینترنت خبرها را مشارکت پذیر تر، اجتماعی تر، متنوع تر و جانبدارانه تر کر ده است که این، خصلت گفتمانی رسانه های عمومی دوران گذشته را زنده می کند و تأثیری عمیق بر جامعه و سیاست به جای می گذارد.

حرکت به سوی غرب

در بیشتر نقاط دنیا رسانه های جمعی در حال شکوفایی هستند. تیراژ روزنامه ها در فاصله سال های 2005 تا 2009 در سراسر جهان 6% افزایش یافت که خصوصا از قبال افزایش تقاضا در جاهایی مانند هند بود که روزانه 110 میلیون روزنامه به فروش می رسد. ولی این ارقام جهانی کاهش چشمگیری را در تعداد خوانندگان در کشورهای ثروتمند سرپوش می گذارند.

طی دهه گذشته در غرب ،مردم از روزنامه ها و برنامه ها ی خبری تلویزیونی دست کشیده وبرای پیگیری وقایع و اخبار به راههای اساسا متقاوتی روی آورده اند. وجه قابل توجه این تغییر در آن است که مردم عادی به شکلی فزاینده در گردآوری ، به اشتراک گذاشتن، فیلتر کردن ، طرح و انتشار خبرها مشارکت یافته اند.

توییتر به مردم امکان می دهد که در هر نقطه ای از دنیا آنچه را که می بینند گزارش کنند. اسناد طبقه بندی شده در هزارها هزار نسخه به صورت آنلاین منتشر می شوند. فیلم هایی که با تلفن همراه از قیام های کشورهای عرب تا گردبادهای آمریکا گرفته شده اند به سایت های شبکه های اجتماعی ارسال می شوند و در اخبار تلویزیونی نشان داده می شوند. ویدئوی آماتوری که طی زمین لرزه ژاپن گرفته شده بود 15 میلیون بار در یوتیوب تماشا شده است. پروژه های منبع یابی از جمعیت، خوانندگان و روزنامه نکاران را کنار هم می آورد تا مخزن اسناد را غربال کنند،که این شامل طیفی وسیع می شود از هزینه خسارات سیاستمداران انگلیسی تا ایمیل های سارا پیلن. سایت های شبکه های اجتماعی به مردم امکان می دهد که اخبار را بیابند، به گفتگو بگذاشته و با دوستان شان به اشتراک بگذارند.

و این تنها خوانندگان نیستند که نخبگان رسانه را به چالش کشیده اند بلکه شرکت های فن آوری چون گوگل ، توییتر و فیس بوک به مجراهای مهم (به زعم عده ای زیاده ازحدّ مهم ) اخبار تبدیل شده اند. اشخاص نامداری چون باراک اوباما ویا هوگو چاوز آخرین خبرهایشان را مستقیما از طریق شبکه های اجتماعی منتشر می کنند؛ در خیلی از کشورها اکنون اطلاعات خام به واسطه ابتکارعمل بخشی های"دولت باز" در دسترس قرار می گیرد. اینترنت به مردم اجازه می دهد آنلاین روزنامه بخوانند یا شبکه های تلویزیونی را از تمام نقاط دنیا تماشا کنند: گاردین، روزنامه ای انگلیسی، اکنون خوانندگان بیشتری در سطح جهان دارد تا در کشورخودش.

شبکه اینترنت به ارائه دهندگان جدید اخبار از وبلاگ نویسان شخصی گرفته تا سایت هایی مانند هافینگتن پُست فرصت داده تا در بازه زمانی کوتاهی به اهمیتی درخور توجه نائل آیند. و درعین حال جستارها و رویکردهای کاملا جدیدی را در روزنامه نگاری ممکن ساخته است، به عنوان مثال روال معمول ویکی لینک به برملا کنندگان خبرها اجازه می دهد که به طور ناشناس اسناد را منتشر سازند. نیز دستور کار خبر رسانی دیگر توسط نجیب زادگان عالی رتبه و مخرج های دولتی ، همچو بی بی سی ، کنترل نمی شود.

تحریف از ما ، ریشخند از شما

درکل این چیزی است که هر فرد آزاداندیشی باید آنرا پاس بدارد .جوّ خبری اجتماعی تر و مشارکتی تر، با تنوعی چشمگیر و منابع خبری جورواجور ، فی نفسه چیز خوبی است. فردی اهل تگزاس که در گذشته برای تفسیرجهان تنها ناگزیر به تکیه برهیوستن کرانیکل بود اکنون برای گردآوری اطلاعات هزارها منبع خبری گوناگون در دسترس دارد. حاکمان خودکامه در همه جا حالا چیزهای بیشتری باید بترساندشان. خیلی ها می گویند خُب همه اینها که چه، اگر که بناست در عوض موقعیت حرفه ای روزنامه نگاران بی ثبات تر باشد؟ از هر سو که بنگریم در اینجا دو مرکز نگرانی هست که برجسته می شود.

دل نگرانی نخست در مورد خطراز دست رفتن "روزنامه نگاری مسئول" است ، که از صاحبان قدرت حساب پس می کشد. کاهش درآمد، موجب کاهش کمیّت و کیفیت گزارش های تحقیقی و محلی سیاسی را در مطبوعات چاپی شده است.

اما روزنامه نگاری به سیاق گذشته نیز آنچنانکه خیلی روزنامه نگاران مایلند تصور کنند هرگز چنان شرافت اخلاقی خاصی هم نداشته است. یقینا روزنامه انگلیسی "نیوز آو دی وُرلد" که به خاطر دستیابی غیر مجازش به محتویات تلفن های همراه مردم غافلگیر شد یکی از نمونه های سنتی نشریات محتوی شایعات فضاحت بار است.

در این اثناء اینترنت بذر رویکردهای تازه ای به موضوع مسئولیت را فشانده است. دسته های رو به فزونی از گروههای غیر انتفاعی از قبیل پروپابلیکا ، سان فاندِیشن و ویکی لیکس به یاری آمده اند تا جای خالی ناشی از زوال رسانه های ناظر را پر کنند. این روندی است که تازه در حال پیشروی است اما میزان فعالیت و مرتبه تجربه ای که در این زمینه صورت میگیرد دلایل کافی برای خوشبینی را مهیا می کند.

نگرانی دوم درمورد میزان دخالت تعصب و جانبداری است. در دوران رسانه های جمعی، صاحبان حقوق انحصاری محلی ناگزیر بودند تا برای به حداکثر رساندن گیرایی رسانه شان چه برای خواننده و چه آگهی دهنده ، به نسبت بی طرف باشند.

در جهانی رقابت جویانه تر انگار پول به کار ایجاد اتاق پژواک تعصب های مردم است ؛ بدین نحو است که فاکس نیوز، یک کانال کابلی خبری محافظه کار آمریکایی ، از مجموع سود رقبایش بر روی هم یعنی سی ان ان و ام اس ان بی سی، که کمتر میل به هوچیگری دارند ، مبلغ بیشتری در می آورد.

از یک سو باید در دسترس بودن بیشتر اخبار جانبدارانه را مغتنم شمرد چرا که در گذشته خیلی از مردم- به خصوص آمریکایی های راست گرا، چراکه بیشتر کانال های تلویزیونی آمریکا گرایش چپی داشتند- چیزی برای تماشا نداشتند که بازتاب دید گاه شان باشد. اما از سوی دیگر، زمانی که اخبار متعصبانه تر می شوند هم حقایق لطمه می بینند هم سیاستمداران؛ یک شاهد آن اصرار عده ای محافظه کاران آمریکا بر آن است که باراک اوباما خارج از آمریکا به دنیا آمده است و امتناع عده دیگرشان از پذیرش افزایش مالیات هاست.

خُب حالاچه باید کرد؟ در سطح اجتماعی کار چندانی نمی شود کرد. دگرگونی حرفه خبری، توقف ناپذیر است و تلاش برای به عقب بر گرداندن آن محکوم به شکست. اما هر کس می تواند قدم هایی برای تسکین این نگرانی ها بر دارد؛ به عنوان تنظیم کننده و تولید کننده خبر افراد می توانند با وجدان نسبت به واقعیات و شفاف در قبال منابع خبری رفتار کنند و در مقام خواننده افراد می توانند به لحاظ سلیقه باز و آزادمنش ولی در معیارهایشان پر توقع و حساس باشند. و با وجودیکه این دگرگونی حقیقتا باعث نگرانی می شود ،اما در این جوّ تازه خبری در عصر اینترنت که پر همهمه، متنوع، پر سر و صدا و جنجالی است و سرزندگی اش گوش خراش ، خیلی چیزهای ستودنی هم می توان یافت. اینجاست که می توان گفت قهوه خانه ها بازگشته اند ، لذت اش را ببرید!

منبع: مجله اکونومیست 7 ژوئیه 2011 :

http://www.economist.com/node/18928...

  • Version imprimable de cet article Version imprimable
  • envoyer l'article par mail envoyer par mail
  • نوآوری‌های خبر‌نگاران در فضای خشونت‌بار مکزیک

    2 آذر 1394

    خبرنگاران ایران- گزارش‌گران محلی مانند اسپینوزا با بزرگ‌ترین خطرات مواجه‌اند. مشکلات اسپینوزا زمانی شروع شد که در سال ۲۰۱۲ یک مقام رسمی دولت به او گفت یا دست از پوشش اعتراضات دانشجویی بردارد یا «به سرنوشت رِجینا دچار می‌شود». که اشاره‌ی او به رجینا مارتینِز گزارش‌گر پروسسو بود که همان سال در خانه‌اش در خَلَپه خفه‌اش کرده بودند. مقامات رسمی مرگ او را به دزدان نسبت دادند اما اسپینوزا و سایر روزنامه‌نگاران معتقد بودند که دلیل قتل او گزارش‌ جرائم است. در ماه مه اسپینوزا تابلویی در بازار اصلی خَلَپه روبه‌روی ادارات دولتی نصب کرد که روی آن نوشته بود «بازار رِجینا مارتینز». هدف از این کار ادای احترام به مارتینز و اعتراض به روند تحقیقات بود.

  • روزنامه‌نگاری روباتی: آینده به سرعت از راه می‌رسد

    3 آبان 1394

    خبرنگاران ایران-روبات ها می توانند از طریق بانک عظیمی از متن های قابل مقایسه‌ که برای تولیدشان هزینه زیادی پرداخت شده است، زبان آموزی کنند. آن ها از راه مقایسه ی گزارش هایی که در طول دهه ها توسط اتحادیه ی اروپا و سازمان ملل تهیه شده‌اند و با صرف هزینه های گزاف توسط انسان به زبان های مختلف ترجمه شده اند، ترجمه به زبان های مختلف را انجام می دهند. وقتی از آنان ترجمه ای درخواست می شود، این ترجمه های از قبل انجام شده را برای یافتن الگوهای مشابه یا بخش‌هایی که بتوانند آنان را به هم وصل کنند، جست وجو می کنند.روبات ها درها را به روی کمپانی‌های جدید خبری خواهند گشود که وقتی نظم اوضاع به هم می‌ریزد، سر میرسند و قادرند فن آوری را آنگونه که مناسب است به کار گیرند.

  • بهشت امن ترکیه برای روزنامه‌نگاران خارجی جهنم می‌شود

    13 مهر 1394

    خبرنگاران ایران-برای سال‌ها ترکیه به‌عنوان بهشت امن روزنامه‌نگاران آزاد و محل و مرکزی باثبات و با فضایی امن برای روزنامه‌نگاران خارجی بود. آن‌ها می‌خواستند حوادث بعد از بهار عربی را پوشش دهند. اما از زمانی که روزنامه‌نگاران خارجی بحران‌های متعدد دولت ترکیه را پوشش خبری دادند و گزارش‌هایی درباره تظاهرات پارک گیزی استانبول در سال 2013 و واقعه نگران‌کننده معدنچیان در سال 2014، نوشتند، مورد تهدید مستقیم قرار گرفتند. مقامات ترکیه درحالی‌که خبرهای قابل‌قبول و قابل استنادی درباره درگیری‌های جنگجویان کرد با نیروهای داعش و دیگر گروه‌های درگیر در عراق و سوریه، وجود داشت، با دستور کتبی، از روزنامه‌نگاران خارجی خواستند که دراین‌باره سکوت کنند.