16 اردیبهشت 1392

قانونی برای اصلاح تیترهای اشتباه اینترنتی و چاپی

16 اردیبهشت 1392

نوشته: جیلیان استون ‌سایفر(1)

ترجمه و خلاصه: انوشه جاوید

توضیح: جیلیان استون سایفر، تحصیل کرده رشته قوانین رسانه‌های دیجیتال دانشکده حقوق دانشکاه هاروارد است. او که روی پروژه تدوین قوانین رسانه‌های دیجیتال نیز کار می‌کند و از سال ۲۰۱۰-۲۰۰۹ میلادی به عنوان سردبیر دیلی تکسان(2) در دانشگاه تگزاس مشغول به کار است. استون سایفر و همکارانش در دانشکده حقوق هاروارد سخت در تلاش هستند تا با تدوین قوانین جامع و به روز رسانه‌های دیجیتال فعالیت در این بخش از دنیای رسانه را به شکلی منطقی به سمت و سویی ببرند که سوء استفاده و جرم و جنایت در آن به کمترین حد خود نزدیک شود. آن‌ها معتقدند وجود قوانین مشخص و واضح کمک خواهد کرد تا نه تنها جامعه سالم تری داشته باشیم بلکه فضای کار مطبوعات در حوزه رسانه‌های سایبری نیز حرفه‌ای‌تر و مشخص‌تر از پیش باشد.

در روزگاری که توسعه روزنامه نگاری سایبری در کنار محیط‌ها و شبکه‌های اجتماعی مجازی به سرعت برق و باد در حال رشد و ریشه دواندن به لایه‌ها و بخش‌های مختلف جامعه است، برخورداری از قوانین مشخص در این حوزه نه تنها از حق و حقوق جامعه بلکه از حقوق روزنامه نگاران در برابر افتراهایی که به آن‌ها زده می‌شود هم محافظت می‌کند.

نیاز به وجود این قوانین شاید وقتی بیشتر احساس شود که عدم وجود آن‌ها سبب می‌شود، حقی ضایع و رسانه‌ای به دردسر و خسارت‌های جبران ناپذیر گرفتار آید. در جوامعی که فضای محدودی برای نشو و نمای آزادی بیان وجود دارد و حاکمان برای تضمین بقای قدرت دست به هرکاری به ویژه محدود کردن امکانات رسانه‌ای و روزنامه نگاران می‌زنند، قوانینی از این دست تنها بارقه‌ای امیدی خواهد بود که در برخی موارد شرایط قابل تحمل تری را برای این افراد (روزنامه نگاران و رسانه‌های مطبوعشان) رقم بزند.

توجه به این موارد در کنار بسیاری از نیازهای دیگر سبب شد تا چندی پیش یکی از نماینده ها‌ی ایالتی تگزاس به نام «تاد هان‌تر»(3)، پیشنهاد لایحه ‌ی «استرداد» ی را ارائه دهد که در صورت تصویب، قانون موظف به حفاظت از خبرنگاران اینترنتی و غیر اینترنتی می‌شود.

لایحه‌ای که تصویبش میزان صداقت و کارآمدی را در داخل و خارج از دادگا‌ه ‌ها افزایش خواهد داد.

در این راه کار‌شناسان و صاحب نظران حوزه قوانین رسانه‌ای بنیاد آزادی اطلاعات تگزاس(4) و اتحادیه ‌ی رسانه‌ای تگزاس(5) به هان‌تر کمک کرده‌اند تا پیش‌ نویس لایحه ‌ی ۱۷۵۹ تگزاس را بنویسند. لایحه‌ای که در صورت تصویب، به ناشرین این امکان را خواهد داد تا قبل از احضار به دادگاه، فرصت اصلاح، شفاف سازی یا حذف محتوای اشتباه یا دروغ را داشته باشند.

به موجب این قانون پیشنهادی، درخواست برای تغییر محتوا باید تا یک سال پس از انتشار آن و تا ۹۰ روز بعد از آگاهی شاکی از آن صورت بگیرد. اگر این درخواست پذیرفته شود و نکته ‌ی اصلاحی، روشن‌ سازی یا رد محتوای قبلی به‌‌ همان شکل و روشی صورت گیرد که نسبتاً مخاطب برابری با نمونه ‌ی اولیه ‌ی خبر داشته باشد، شاکی دیگر نمی‌ تواند دست به پیگرد قانونی بزند. همچنین اگر از ناشری خواسته شود تا مطلبی را تغییر دهد، ممکن است او از شاکی بخواهد تا اطلاعات روشنی در مورد خبری که ادعای دروغ بودن آن را می‌ کند، در اختیارش قرار دهد. شاکی باید در عرض ۳۰ روز حتماً این اطلاعات را فراهم آورد، در غیر این صورت دیگر اجازه ‌ی شکایت و درخواست پیگرد قانونی در آن مورد را نخواهد داشت.

لایحه ‌ی ۱۷۵۹ در صورت تصویب باعث بالا رفتن ضریب حقیقت و راست گویی در نشریات خواهد شد. این کار مخاطبین را تشویق خواهد کرد تا در مورد مطلبی که به نظرشان اشتباه می‌ رسد، با ناشر تماس بگیرند و او را در جریان بگذارند و ناشر هم تشویق می‌ شود تا بیشتر پاسخگو بوده و به اظهارنظر مخاطبین در مورد اشتباهات واکنش نشان دهد و در صورتی که ناشر متوجه شود تغییر خبر منتشر شده ضروری است، دست به کار خواهد شد و همین کار جلوی انتشار اطلاعات نادرست در جامعه را خواهد گرفت.

البته نباید فراموش کرد که مصالحه ‌ی خارج از دادگاه هم به نفع سیستم قضایی خواهد بود، چرا که حجم کار دادگاه ‌ها که همین حالا هم بیشتر از اندازه است، کم می‌ شود. البته ناگفته نماند که مصالحه ‌ی خارج از دادگاه تضاد مستقیمی با پیگردهای پرسر و صدای قانونی دارد که وقتی در دادگاه ثبت می‌ شود، ناشرین و مخاطبین را بیشتر جری می‌ کند تا در نبردی سخت بجنگند. نبردی که در ‌‌نهایت به نفع هیچ کدام از طرفین تمام نخواهد شد.

در این موارد، ناشر معمولاً بر این حق قانونی خود پافشاری می‌ کند که حق انتشار هر چیزی را دارد و دیگر به مسایلی چون انصاف و عدالت و صحت مطالب منتشر شده کاری نخواهد داشت. همچنین آن ‌ها اغلب مجبور می‌ شوند بابت پیگردهای قانونی نه چندان مهم، هزینه ‌های بسیاری برای دفاع از خود متحمل شوند. اما این قانون با مجبور کردن شاکیان به درخواست اصلاح خبر، میزان صدمات وارده را کاهش می‌ دهد و از میزان شکایت ‌ها کاسته، نتایج منفی چنین شکایت ‌هایی را هم پایین خواهد آورد. به علاوه، با در نظر گرفتن قانون آزادی بیان که بسیار هم قدرتمند است، شاکیان اغلب باید منابع بسیاری را صرف کنند و در ‌‌نهایت هم نمی‌ توانند به جایی برسند یا ناشر را مجبور به اصلاح خبری کنند که واقعاً اشتباه است. حالا با تشویق ناشرین و مخاطبین به حل مشکلات خود خارج از دادگاه، هر دو طرف به اضافه ‌ی جامعه از این وضعیت سود خواهند برد.

با در نظر گرفتن مزایای فراوان لایحه پیشنهادی تگزاس، این نکته ‌ی مثبت را هم باید در نظر گرفت که این قانون طوری تبیین شده است که از آزادی بیان اینترنتی افراد رسانه ‌ای و غیررسانه ‌ای حمایت می‌ کند. این قانون شامل تمامی نشریات، مکتوب، خبری، شفاهی، الکترونیکی و سایر اشکال انتقال اطلاعات می‌ شود. بسیاری از ایالت ‌هایی که از قانون «استرداد» رسانه ‌ها استفاده می‌ کنند، معمولاً آن را تا حد سخنان آنلاین گسترش نداده‌اند. مثلاً:

•قانون استرداد ایالت ویسکانسین فقط شامل روزنامه ‌ها، مجلات و سایر نشریات دوره ‌ای می‌ شود. در یک مورد، دادگاه ویسکانسین اعلام کرد که این قانون شامل فعالیت‌های رسانه‌ای اینترنتی نمی‌ شود و همین امر راه را برای شکایت از اخبار و سخنانی که از طریق بزرگراه اطلاعات دیجیتال رد و بدل می‌ شود، باز می‌ گذارد.

•قانون استرداد می‌. سی. ‌سی. ‌پی نیز شامل نشریات دوره ‌ای، رادیو و تلوزیون می‌ شود و تاکنون تفسیری از آن برای استفاده ‌ی اینترنتی صورت نگرفته است.

•به شکل مشابه، قانون استرداد کالیفرنیا هم شامل نشریات دوره ‌ای یا رادیو می‌ شود. دادگاه ‌های کالیفرنیا هم هنوز مشخص نکرده‌اند که از این قانون می‌ شود در مورد اخبار اینترنتی هم استفاده کرد یا خیر؟ با این حال تفسیر بسیار باریک‌ بینانه ‌ای از آن شده که این قانون تنها شامل مطالبی می‌ شود که فوراً تحت انتشار و توزیع قرار می‌ گیرند.

در سایر ایالت ‌ها نیز، دادگاه ‌ها از این قانون استفاده می‌ کنند که مستقیماً اینترنت و سخنان آنلاین را پوشش نمی‌ دهد. مثلاً:

•در یک پرونده در ایالت فلوریدا، دادگاه قانون را این ‌طور تفسیر کرد که شامل تمامی نشریات یا اخبار در هر بستر رسانه ‌ای می‌ شود که البته اینترنت را هم شامل می‌ شد؛ با این حال این قانون گرچه ممکن است سخنان حقوقی منتشر شده در اینترنت را که معمولاً مخاطبین زیادی دارد پوشش دهد، اما شامل سخنان افراد حقیقی نمی‌ شود.

•در یک پرونده در ایالت جورجیا هم دادگاه قانون را شامل «تمامی نشریات» دانست که شامل اینترنت هم می‌ شد. دادگاه اعلام کرد که این نوع تفسیر را به نوعی که اینترنت را کنار می‌ گذارد، ترجیح می‌ دهد؛ چرا که «دیگر احتیاجی به تعیین اینکه نشریه ‌ی چاپی و رسانه ‌ی چاپی چیست، وجود ندارد؛ زیرا حالا هر کسی با یک کامپیو‌تر می‌ تواند یک ناشر باشد.» این قانون با گسترش حمایت خود به سوی افراد منفردی که در نشریات و رسانه ‌ها صحبت می‌ کنند، از آزادی بیان محافظت می‌ کند. به بیان خلاصه، این قانون از سخن گفتن آزادانه، روشن و با پشتوانه در عصر ارتباطات با هر کسی، در هر جای دنیا حمایت می‌ کند که می‌ تواند با اینترنت، مخاطبینی برای خودش داشته باشد.

به نظر می‌رسد لایحه ‌ی ۱۷۵۹ هم عملکرد مشابهی خواهد داشت. این قانون از صداقت در حین ارائه ‌ی اخبار و گزارش حمایت می‌ کند و در عین حال به شاکیان و طرف‌ مقابل آن ‌ها کمک می‌ کند اختلافات خود را با کمترین هزینه حل کنند. همچنین جلوی افزایش بار کاری دادگاه ‌ها را نیز می‌ گیرد. از آن‌ جایی که حقوق نشریات سنتی شامل اشکال جدید نشریات هم می‌ شود، پس با اتکا به دیدگاهی روشنفکرانه باید گفت که این قانون از‌‌ همان «سخن گفتن آزادانه، روشن و با پشتوانه» چه به شکل آنلاین یا غیره محافظت می‌ کند. این مساله امروزه بسیار مهم‌‌تر است، چرا که بودجه ‌ی رسانه ‌های سنتی برای گزارش‌ دهی تحقیقی کاهش می‌‌یابد و عملکرد ردیابی رسانه ‌ها به شکل گسترده ‌ای به سوی نشریات مستقلی تغییر جهت می‌ دهد که اینترنتی اخبار خود را منتشر می‌ کنند.

منبع: آزمایشگاه روزنامه نگاری نیمن، ۱۱ مارس ۲۰۱۳

پی نوشت:

1 Jillian Stonecipher

2 Daily Texan

3 Todd Hunter

4 The Freedom of Information Foundation of Texas

5 Texas Press Association

  • Version imprimable de cet article Version imprimable
  • envoyer l'article par mail envoyer par mail
  • نوآوری‌های خبر‌نگاران در فضای خشونت‌بار مکزیک

    2 آذر 1394

    خبرنگاران ایران- گزارش‌گران محلی مانند اسپینوزا با بزرگ‌ترین خطرات مواجه‌اند. مشکلات اسپینوزا زمانی شروع شد که در سال ۲۰۱۲ یک مقام رسمی دولت به او گفت یا دست از پوشش اعتراضات دانشجویی بردارد یا «به سرنوشت رِجینا دچار می‌شود». که اشاره‌ی او به رجینا مارتینِز گزارش‌گر پروسسو بود که همان سال در خانه‌اش در خَلَپه خفه‌اش کرده بودند. مقامات رسمی مرگ او را به دزدان نسبت دادند اما اسپینوزا و سایر روزنامه‌نگاران معتقد بودند که دلیل قتل او گزارش‌ جرائم است. در ماه مه اسپینوزا تابلویی در بازار اصلی خَلَپه روبه‌روی ادارات دولتی نصب کرد که روی آن نوشته بود «بازار رِجینا مارتینز». هدف از این کار ادای احترام به مارتینز و اعتراض به روند تحقیقات بود.

  • روزنامه‌نگاری روباتی: آینده به سرعت از راه می‌رسد

    3 آبان 1394

    خبرنگاران ایران-روبات ها می توانند از طریق بانک عظیمی از متن های قابل مقایسه‌ که برای تولیدشان هزینه زیادی پرداخت شده است، زبان آموزی کنند. آن ها از راه مقایسه ی گزارش هایی که در طول دهه ها توسط اتحادیه ی اروپا و سازمان ملل تهیه شده‌اند و با صرف هزینه های گزاف توسط انسان به زبان های مختلف ترجمه شده اند، ترجمه به زبان های مختلف را انجام می دهند. وقتی از آنان ترجمه ای درخواست می شود، این ترجمه های از قبل انجام شده را برای یافتن الگوهای مشابه یا بخش‌هایی که بتوانند آنان را به هم وصل کنند، جست وجو می کنند.روبات ها درها را به روی کمپانی‌های جدید خبری خواهند گشود که وقتی نظم اوضاع به هم می‌ریزد، سر میرسند و قادرند فن آوری را آنگونه که مناسب است به کار گیرند.

  • بهشت امن ترکیه برای روزنامه‌نگاران خارجی جهنم می‌شود

    13 مهر 1394

    خبرنگاران ایران-برای سال‌ها ترکیه به‌عنوان بهشت امن روزنامه‌نگاران آزاد و محل و مرکزی باثبات و با فضایی امن برای روزنامه‌نگاران خارجی بود. آن‌ها می‌خواستند حوادث بعد از بهار عربی را پوشش دهند. اما از زمانی که روزنامه‌نگاران خارجی بحران‌های متعدد دولت ترکیه را پوشش خبری دادند و گزارش‌هایی درباره تظاهرات پارک گیزی استانبول در سال 2013 و واقعه نگران‌کننده معدنچیان در سال 2014، نوشتند، مورد تهدید مستقیم قرار گرفتند. مقامات ترکیه درحالی‌که خبرهای قابل‌قبول و قابل استنادی درباره درگیری‌های جنگجویان کرد با نیروهای داعش و دیگر گروه‌های درگیر در عراق و سوریه، وجود داشت، با دستور کتبی، از روزنامه‌نگاران خارجی خواستند که دراین‌باره سکوت کنند.