17 اسفند 1391

گزارش میدانی خبرنگاران ایران

اولین نمایشگاه نشریات تخصصی؛ دور از هیاهو و خالی از جمعیت

17 اسفند 1391

خبرنگاران ایران- :با وجود تحصیل میلیون ها دانشجو در دانشگاههای کشور، چرا حضور دانشجویان در اولین نمایشگاه نشریات تخصصی کمرنگ است؟ این شاید اولین سوالی است که به ذهن بازدیدکنندگان نمایشگاه نشریات تخصصی می رسد. معاونت مطبوعاتی و اطلاع رسانی وزارت ارشاد، امسال برای اولین بار نمایشگاهی را با حضور 100 نشریه علمی پژوهشی و علمی ترویجی در حوزه های گوناگون علوم انسانی، علوم پایه، پزشکی، فنی مهندسی و هنر برگزار کرده است؛ نمایشگاهی که با وجود جمعیت جوان و تحصیلکرده ایران، خالی از جمعیت است و به نظر می رسد مسئولان برگزاری چنین نمایشگاهی نتوانسته اند مخاطبان اصلی شان یعنی اعضای هیات علمی، دانشجویان و پژوهشگران رشته های مختلف را جذب کنند.

این نمایشگاه با شعار"رسانه دانش بنیان،پشتوانه امروز، پیشرفت فردا" که از 14 اسفند در کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان شروع به کار کرده تا 20 اسفند به فعالیت خود ادامه می دهد.

در سالی که گذشت نمایشگاه های مطبوعات، نشریات خانوادگی ، نمایشگاه بین المللی رسانه‌های دیجیتال در حوزه مطبوعات و رسانه ها در ایران برگزار شد. وجه اشتراک برگزاری این نمایشگاه ها وجود فضایی امنیتی بود. اما این بار نمایشگاه نشریات تخصصی کمتر رنگ و بوی سیاسی و امنیتی به خود گرفته است. دیگر نه خبری از زنان پلیس گشت ارشاد مقابل کانون است که به بازدید کنندگان در باره حجاب شان تذکر دهند . نه خبری از نیروهایی که در داخل سالن بازدیدکنندگان را تحت نظارت قرار دهند و نه دوربین هایی که همه چیز را رصد می کنند. گویی غلبه وجه علمی و پژوهشی و یا شاید نزدیکی به انتخاباتی حساسیت برانگیز در تاریخ ایران در این نمایشگاه موجب کمتر شدن جو امنیتی شده است.هر چند کسی نمی تواند به این گمانه ها پاسخی قطعی دهد ؟ نمایشگاهی که می توان گفت دور از هیاهوهای معمول چنین نمایشگاه هایی برگزار شد .

بن کتاب برای بازدید کنندگان

این نمایشگاه به روال نمایشگاههای سابق شامل سالنی سر پوشیده با کف پوش های قرمز و تعدادی از غرفه هایی است که در سه سالن موازی یکدیگر، نشریات و محصولات علمی و پژوهشی خود را در معرض دید گذاشته اند. در ابتدای ورود به نمایشگاهی که در کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان برگزار شده و عنوان نخستین نمایشگاه نشریات تخصصی را به یدک می کشد؛ تسهیلاتی هم قائل شده اند. برای افراد عادی در ازای پرداخت هزار تومان و نشان دادن کارت ملی ،ده هزار تومان بن کتاب و مجله داده می شود. به طلاب و دانشجویان در ازای دو هزار تومان،بیست هزار تومان پرداخت می شود و اعضای هیات علمی نیز با پرداخت سه هزار تومان به اندازه سی هزار تومان بن کتاب می گیرند. اما با وجود چنین تسهیلاتی همچنان این نمایشگاه خالی از مخاطب است. چرا با وجود جمعیت میلیونی دانشجویان در کشور اینقدر حضور آنان در جایی که نمایشگاه متعلق به آنان است کم است؟ آیا علاقمندان به نشریات تخصصی کم شده یا عواملی دیگر سبب شده که این نمایشگاه اینقدر بی رونق باشد؟

مریم ،دانشجوی سال سوم رشته معماری در مقابل غرفه نشریه معماری و فرهنگ ایستاده است. نشریه ای که از سال 1378 تا کنون منتشر می شود. او می گوید:" خیلی خوب است که نشریه ای به صورت تخصصی در حوزه معماری منتشر می شود اما من ترجیح می دهم از سایت های معتبر معماری و به صورت اینترنتی اطلاعات تخصصی خود را افزایش دهم."

او از طریق یکی از سایت های داخلی از برگزاری این نمایشگاه آگاه شده است:" آخر وقتی وارد چنین نمایشگاهی می شوی با هیچ چیز خارق العاده ای مواجه نیستی. من که نشریات حوزه تخصصی معماری را همیشه می خوانم و انتظار داشتم اطلاعات بیشتری در این حوزه نصیبم شود اما چنین نشد."

این دانشجوی معماری می گوید:" چه فایده که در غرفه مجله تخصصی معماری، استادان حضور ندارند و تنها فروشندگانی در این غرفه ها هستند که نه اطلاعات به روزی دارند و نه به خوبی به سوال های بازدیدکنندگان را پاسخ می دهند."

اما غرفه مجله ی" حرفه هنرمند" کمی شلوغ تر از دیگر غرفه هاست. در این غرفه علاوه بر ارائه نسخه های مختلف این نشریه، تقویم هایی که به شکلی هنرمندانه طراحی شده اند و نقاشی های مطرح دنیا را در داخل شان جای داده اند؛ موجب رونق این غرفه شده است. اما مراجعه کنندگان این غرفه برای خرید تقویم و برداشتن چند پوستری آمده اند که هر کدام شخصیت های برجسته را به تصویر کشیده است. روی میز این غرفه عکس هایی از سیمیون دوبوار و ژان پل سارتر چیده شده اند که پشت عکس ها، تبلیغی از نشریه حرفه هنرمند است. در سراسر سالن های نمایشگاه، هر یک از مراکز پژوهشی و دانشگاههای کشور از جمله دانشگاه علامه طباطبایی و دانشگاه شهید بهشتی نشریات تخصصی شان را در معرض دید بازدیدکنندگان قرار داده اند.

پژوهش هایی با رویکرد اسلامی

اما در سالن انتهایی نمایشگاه ،غرفه های شورای فرهنگی و اجتماعی زنان و خانواده، موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی،پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی،پژوهشگاه حوزه و دانشگاه حضور دارند. غرفه هایی که تقریبا خالی از جمعیت است اما انواع محصولات و نشریاتی که در این غرفه ها به نمایش گذاشته شده؛ حکایت از بودجه های مناسب آنها دارد .

پژوهشگاه حوزه و دانشگاه در حوزه های مختلف علوم اجتماعی، قرآنی،روانشناسی،فلسفه،تاریخ،اقتصاد،مدیریت، حقوق و علوم سیاسی و علوم تربیتی دارای مجله ای تخصصی است. "معرفت فرهنگی اجتماعی" یکی از فصلنامه های این مرکز را تورقی می کنم. عناوین مقالاتش،همگی تاکید بر مسائل دینی دارند. "الگوی ساختار خانواده مطلوب از دیدگاه اسلامی" ،" محیط زیست و بحران آن با رویکرد قرآنی"،" بررسی انتقادی روش شناس فمینیستی از منظر رئالیسم صدرایی".

کمی پایین تر نشریات شورای فرهنگی-اجتماعی زنان در غرفه ای به نمایش گذاشته شده است. محتوای نشریات این مرکز نیز از عنوان های آن پیداست:" سیمای زن در قرآن"،" برنامه ریزی راهبردی مسائل زنان در نهج البلاغه "،"موازنه حقوق و اخلاق در خانواده". در این غرفه علاوه بر نسخه های چاپی،نسخه های الکترونیکی آنها در قالب سی دی تدوین و جمع آوری شده اند و با قیمتی ارزان تر از مجلات چاپی در اختیار مخاطبان قرار می گیرد. خانمی که به عنوان متصدی غرفه روی صندلی نشسته است؛ می گوید:" مخاطبان ما معمولا کارمندان هستند و دانشجویانی که در حوزه مسائل زنان درس می خوانند. "

به گفته او در نوبت های مختلف، کارمندانی را از اداره هایشان برای بازدید به نمایشگاه می آورند.

جای خالی نشریات تخصصی خارجی

اما آیا برگزاری نمایشگاه نشریات تخصصی به افزایش تولیدات علمی در حوزه های مختلف کمکی می کند؟ یکی از بازدیدکنندگان که خود را پژوهشگر حوزه ارتباطات معرفی می کند؛می گوید:" گویا برگزاری نمايشگاه نشريات تخصصي ایجاد فضايي جهت تعامل ايده ها و افكار است؛ اما متاسفانه در چند ساعت حضورم در این نمایشگاه، تنها چیزی که ندیده ام همین تعامل است. کتابهای حوزه تخصص ام یعنی ارتباطات را در غرفه مربوطه گذاشته اند و به لحاظ قیمتی جز همین بن هایی که می دهند؛ تخفیفی ندارد. جز اینها قرار است با چه کسی و از چه طریقی تعامل بگیریم؟ برای من که استادان حوزه ارتباطات را می شناسم نیازی به برقراری این تعامل نیست و انتظار داشتم نمایشگاه نشریات تخصصی به معنای حضور نشریات تخصصی دانشگاههای معتبر خارجی باشد که دسترسی کمتری به آنها داریم."

در میان صدای آرام موسیقی کلاسیک که در فضای سالن نمایشگاه پخش می شود؛ صدای خانمی پشت بلندگو به گوش می رسد و مخاطبان را دعوت به شرکت در نشست تخصصی نقش فناوری های نوین در توسعه کیفی رسانه ها می کند. روزانه دو نشست تخصصی* در حوزه های مختلف در این دوره از نمایشگاه برگزار می شود.

پی نوشت:

گزارش نمایشگاه هایی که سال گذشته در حوزه رسانه در ایران برگزار شده به گزارش خبرنگاران ایران :

- گزارش میدانی از نمایشگاه بین المللی رسانه های دیجیتال

- گزارش میدانی از نوزدهمین نمایشگاه بین المللی مطبوعات و خبرگزاری ها

-گزارش میدانی خبرنگاران ایران از نخستین نمایشگاه نشریات خانوادگی

*گزارش نشست تخصصی این نمایشگاه با عنوان نقش فناوری های نوین در توسعه کیفی رسانه ها و نشریات تخصصی را می توانید اینجا بخوانید .

  • Version imprimable de cet article Version imprimable
  • envoyer l'article par mail envoyer par mail
  • برگ‌های مطایبه‌آمیز از تاریخچه ممیزی در روزنامه‌نگاری فارسی

    9 آذر 1394

    خبرنگاران ایران - سعید رازی دوست:اگرچه ممیزی یا سانسور امری است که اعمال آن با طنز، شوخی و مطایبه فاصلهء بسیاری دارد، بررسی خاطره‌های مطبوعاتی نشان می‌دهد در تاریخچه‌ی ممیزی در ایران، برگ‌هایی که خواندن‌شان امروز لبخند بر صورت می‌نشاند یا موجب خنده می‌شود، کم نیست؛ هرچند می‌توان در پس خنده‌های امروزین، بر رنجی که متحملان ممیزی کشیده‌اند گریست.سیدفرید قاسمی از نادر پژوهشگران تاریخ روزنامه‌نگاری ایرانی، در یکی از جلدهای مجموعهء «صدخاطره از صد رویداد» به نقل خاطره‌هایی می‌پردازد که گهگاه برای مخاطب امروزی خنده‌دار به‌نظر می‌رسد. قصهء تلخ سانسور و ترس، از دیرباز تا فرداها، هرگز از لبخند و تلخند خالی نبوده است و نخواهد بود.

  • خبرنگاران زن و تحصیلکرده ها به شبکه‌های اجتماعی علاقه بیشتری دارند

    20 مهر 1394

    این روزها استفاده از شبکه‌های اجتماعی هر روز در بین خبرنگاران رواج بیشتری پیدا می‌کند اما همه خبرنگاران نسبت به استفاده از این شبکه‌ها نظر مشابهی ندارند، برخی معتقدند استفاده از این شبکه‌ها فایده ای ندارد و اساساً نسبت به آن‌ها نظر مثبتی ندارند. برخی از آن‌ها معتقدند استفاده از این شبکه‌ها برای شهرت شان خوب است و این طور مردم بیشتر با مطالب و تولیدات آن‌ها آشنا می‌شوند.

  • نیوشا،عکاسِ خودآموخته‌ای که جهانی شد

    16 شهریور 1394

    خبرنگاران ایران-نیوشا توکلیان خود را خیلی احساساتی و عاطفی می‌داند: «اگر چیزی قلبم را به درد بیاورد به دنبالش می‌روم تا روایت و قصه آن را بیرون بکشم، حتی اگر الزاماً در اطراف خودم و در حیطه تجربیات زندگی‌ام نباشد.» سال گذشته هم خبرساز شد به خاطر جایزه‌ای که پس داد و از قبولش سرباز زد، جایزه پنجاه‌هزار یورویی بنیاد «فتوژورنالیسم کارمینیک». به خاطر اینکه فکر می‌کرد با پذیرفتن این جایزه اجازه خواهد داد در اثرش دخل و تصرف شود. او به خاطر استقلال حرفه‌ای‌اش از این جایزه گذشت.