21 اردیبهشت 1391

عناصر روزنامه نگاری

21 اردیبهشت 1391

خبرنگاران ایران -عناصر روزنامه نگاری ، کتابی است که به اصول حرفه ای و اصلی روزنامه نگاری می پردازد . اصولی که در این کتاب یک به یک شمرده و توضیح داده می شوند و رعایت آن به همه روزنامه نگاران توصیه می شود .

نويسندگان این کتاب که از جمع روزنامه نگاران آمریکایی برمی آیند در مقدمه این کتاب می نویسند:« حرفه‌مان با مشكلات جدي مواجه شده است. بنا براين ، بيشتر نوشته‌هاي هم قطارانمان انس و الفتي با آنچه روزنامه نگاري محسوب مي شود، ندارد و به جاي خدمت به منافع مردم به آنها زيان وارد مي‌كند. مردم نيز متقابلاً، اعتماد خود را به روزنامه نگاران از دست داده و از آنان بيزار شده‌اند.»

با توجه به اين نگرانيهای حرفه اي بود كه آنان پيگيرترين، سازمان يافته‌ترين و جامع‌ترين مطالعات ممكن را درباره دست اندركاران رسانه‌هاي خبري و وظايف و مسئوليت‌هاي آنان به عمل آوردند.مطالعاتی که به اصول روزنامه نگاری پرداخت و حاصل آن نیز کتابی شد به نام عناصر روزنامه نگاری .

اين گروه از روزنامه نگاران دريافتند كه نبود شناخت و برداشتي روشن‌ از آموزه های روزنامه‌نگاري، هم از سوي شهروندان و هم از جانب روزنامه‌نگاران، روزنامه‌نگاري را تضعيف كرده و جامعه دموكراتيك امروز را به ضعف كشانده است.

آنان در بررسي‌هاي خود به اين نتيجه رسيداند كه اكثر روزنامه‌نگاران در باره شماري از اصول حرفه اي روزنامه نگاري اتفاق نظر دارند . شهروندان نيز حق دارند كه از روزنامه‌نگاران انتظار داشته باشند، اين اصول را رعايت كنند. اصولی که در واقع عناصر روزنامه‌نگاري را تشكيل مي‌دهند.

نویسندگان این کتاب بیل کوواچ و تام روزنستیل بحث شان درباره این عناصر و اصول را این گونه آغاز کردند : «هدف اصلی روزنامه نگاری ارائه اطلاعات به شهروندان است و بنابراین نخستین تعهد روزنامه نگار نیز باید بازگویی حقیقت باشد .»

نویسندگان کتاب در این باره بیشتر توضیح می دهند :«با وجود همه دگرگونیها در ظاهر و چهره روزنامه نگاری ، در واقع هدف آن به گونه ای چشمگیر ثابت مانده است ، هر چند که از زمان شکل گیری اولین روزنامه بیش از سیصد سال می گذرد . هدف اصلی روزنامه نگاری ارائه اطلاعات به شهروندان است ، ارائه اطلاعاتی که آنها برای آزادی و خودگردانی به آن نیاز دارند .»

آنها همچنین روزنامه نگاری را بیش از هر چیز وفادار به شهروندان می دانند : «شهروندان به موازات قرار گرفتن در معرض جریان فزاینده اطلاعات و داده ها به منابع شناخته شده ی بیشتری که خود را به تایید اطلاعات ، برجسته ساختن نکات مهم و کنار گذاشتن مطالب غیر موثق و پیش افتاده متعهد می دانند ، نیاز دارند .مردم به جای اختصاص وقت بیشتر و جست وجو در بین انبوه اطلاعات که به علت افزایش نوع رسانه های خبری بیش از پیش وقت گیر شده اند به کسانی اختیاج دارند که این وظیفه را بر عهده بگیرند و به آنها بگویند که حقیقت چیست و نکته مهم آن کدام است . مردم به یافتن این پرسش نیاز دارند :به چه چیز می توانیم اعتماد کنیم ؟ بدین ترتیب نقش مطبوعات در عصر نوین یافتن پاسخ به این پرسش است :مطالب خواندنی کدام اند ؟خلاصه آنکه در ابتدای قرن جدید که غیرحقیقت از هر زمان دیگری فراگیر تر شده است ، نیاز به کشف حقیقت بیش از پیش احساس می شود .»

آنها درباره وفاداری روزنامه نگاران به شهروندان هم می نویسند :«وفاداری به شهروندان در واقع همان مقوله ای است که ما از آن تحت عنوان استقلال روزنامه نگاری یاد می کنیم .»

نویسندگان همچنین در این بخش درباره استقلال مالک بنگاه مطبوعاتی هم سخن می گویند و اینکه آنها نیز باید به شهروندان وفادار باشند : «روزنامه نگاری زمانی از بهترین کارایی برخوردار می شود که اتاق خبر از دیگر بخش های سازمان مجزا نشود و هر دو طرف به ارزشهای حرفه ای پای بند باشند نه اینکه یک طرف به فکر مسائل مالی باشد و طرف دیگر به فکر خدمت رسانی به مردم . تاریخ نشان می دهد که پای بندی هر دو طرف به ارزشهای حرفه ای تنها زمانی امکان پذیر است که مالک شرکت در راس هرم عمیقا به ارزشهای بنیادین روزنامه نگاران باور داشته باشد .»

آنها تاکید می کنند که گفتن حقیقت و وفاداری به شهروندان صرفا دو گام اول در احیای روزنامه نگاری محسوب می شود . گام بعدی که از اهمیتی مشابه برخوردار است شیوه ای است که روزنامه نگاران برای دستیابی به حقیقت در پیش می گیرند و نیز چگونگی انتقال حقیقت به شهروندان است .

نویسندگان کتاب در بخش بعدی کتاب همچنین جوهر اصلی روزنامه نگاری را اصل تایید صحت خبر می دانند . چرا که به عقیده آنان در نهایت آنچه روزنامه نگاری را از سرگرمی ،تبلیغات ، داستان و هنر متمایز می کند ، اصل تایید صحت مطالب است .

آنها در ادامه کتاب پای بندی به اصول دیگری را نیز برای روزنامه نگاری حرفه ای بودن بر می شمارند، اصولی همچون مستقل بودن روزنامه نگاران از قدرت ، نظارت بر قدرت و بازتاب خواستهای مردم و پای بندی به اخلاق حرفه ای .

کتاب " عناصر روزنامه نگاری" را داوود حیدری از انگلیسی به فارسی برگردانده و توسط دفتر مطالعات و توسعه رسانه ها در ایران به چاپ رسیده است .

  • Version imprimable de cet article Version imprimable
  • envoyer l'article par mail envoyer par mail
  • برگ‌های مطایبه‌آمیز از تاریخچه ممیزی در روزنامه‌نگاری فارسی

    9 آذر 1394

    خبرنگاران ایران - سعید رازی دوست:اگرچه ممیزی یا سانسور امری است که اعمال آن با طنز، شوخی و مطایبه فاصلهء بسیاری دارد، بررسی خاطره‌های مطبوعاتی نشان می‌دهد در تاریخچه‌ی ممیزی در ایران، برگ‌هایی که خواندن‌شان امروز لبخند بر صورت می‌نشاند یا موجب خنده می‌شود، کم نیست؛ هرچند می‌توان در پس خنده‌های امروزین، بر رنجی که متحملان ممیزی کشیده‌اند گریست.سیدفرید قاسمی از نادر پژوهشگران تاریخ روزنامه‌نگاری ایرانی، در یکی از جلدهای مجموعهء «صدخاطره از صد رویداد» به نقل خاطره‌هایی می‌پردازد که گهگاه برای مخاطب امروزی خنده‌دار به‌نظر می‌رسد. قصهء تلخ سانسور و ترس، از دیرباز تا فرداها، هرگز از لبخند و تلخند خالی نبوده است و نخواهد بود.

  • خبرنگاران زن و تحصیلکرده ها به شبکه‌های اجتماعی علاقه بیشتری دارند

    20 مهر 1394

    این روزها استفاده از شبکه‌های اجتماعی هر روز در بین خبرنگاران رواج بیشتری پیدا می‌کند اما همه خبرنگاران نسبت به استفاده از این شبکه‌ها نظر مشابهی ندارند، برخی معتقدند استفاده از این شبکه‌ها فایده ای ندارد و اساساً نسبت به آن‌ها نظر مثبتی ندارند. برخی از آن‌ها معتقدند استفاده از این شبکه‌ها برای شهرت شان خوب است و این طور مردم بیشتر با مطالب و تولیدات آن‌ها آشنا می‌شوند.

  • نیوشا،عکاسِ خودآموخته‌ای که جهانی شد

    16 شهریور 1394

    خبرنگاران ایران-نیوشا توکلیان خود را خیلی احساساتی و عاطفی می‌داند: «اگر چیزی قلبم را به درد بیاورد به دنبالش می‌روم تا روایت و قصه آن را بیرون بکشم، حتی اگر الزاماً در اطراف خودم و در حیطه تجربیات زندگی‌ام نباشد.» سال گذشته هم خبرساز شد به خاطر جایزه‌ای که پس داد و از قبولش سرباز زد، جایزه پنجاه‌هزار یورویی بنیاد «فتوژورنالیسم کارمینیک». به خاطر اینکه فکر می‌کرد با پذیرفتن این جایزه اجازه خواهد داد در اثرش دخل و تصرف شود. او به خاطر استقلال حرفه‌ای‌اش از این جایزه گذشت.